Informacje ogólne
Płyn hamulcowy pełni zadania hydrauliczne w układzie hamulcowym oraz w hydraulicznym układzie uruchamiania sprzęgła. Te zadania, szczególnie z powodu wysokiego wydzielania się ciepła podczas hamowania, mogą być spełnione tylko przez płyny hamulcowe, które dzięki swoim właściwościom (zmiana lepkości wraz z temperaturą, punkt wrzenia, zabezpieczenie przed korozją, odporność na utlenianie itd.) spełniają wszystkie obecne wymagania techniczne.
Najważniejsze właściwości, które muszą być spełnione przez płyn hamulcowy to:
Wysoki punkt wrzenia, aby zapobiec powstawaniu pęcherzyków pary w wysokich temperaturach płynu hamulcowego. Pęcherzyki pary redukują ciśnienie robocze i w ten sposób moc hamowania oraz mogą prowadzić do awarii hamulców.
Punkt wrzenia powinien pozostawać w miarę możliwości na stałym poziomie przez cały okres użytkowania i nie spadać pod wpływem warunków atmosferycznych ew. warunków eksploatacji (ciśnienie, temperatura).
Niewielka ściśliwość, szczególnie przy wysokiej temperaturze.
Zachowanie cieczy w niskich temperaturach musi pozwalać na pracę także przy -40 °C, tzn. głównie lepkość nie może się zwiększać w niskich temperaturach.
Tolerancja z podzespołami hamulcowymi i układami uruchamiania sprzęgła stosowanych materiałów, m.in. osłony uszczelniające ew. inne zawarte w elementach hamulcowych materiały uszczelniające (elastomery) mogą pęcznieć tylko w sposób kontrolowany, kurczenie należy wykluczyć.
Wystarczająca ochrona antykorozyjna dla wszystkich metali stosowanych w układzie hamulcowym.
Płyny hamulcowe zatwierdzone dla wszystkich typów pojazdów MB są podane w arkuszu 331.0. Płyny hamulcowe odpowiadają oprócz naszych wymagań także wymaganiom amerykańskich przepisów bezpieczeństwa FMVSS 116, DOT 4. Zatwierdzone płyny hamulcowe "DOT 4 plus" (oznaczenie wewnętrzne) są ulepszonymi płynami hamulcowymi DOT 4 o wyższym punkcie wrzenia na mokro, standardowy okres wymiany: 2 lata. W celu bezproblemowego przestrzegania okresu użytkowania zalecamy koniecznie stosowanie zatwierdzonych produktów zgodnie z arkuszem 331.0, w okresie gwarancji jest to warunkiem uznania ewentualnych roszczeń klientów.
Płyn hamulcowy podany w arkuszu 331.1 "DOT 4 Typ 200" jest zatwierdzony do specjalnych zastosowań w obszarze UNIMOG z jeszcze bardziej daleko idącymi wymogami termicznymi. W przypadku tego zastosowania należy przestrzegać okresu wymiany płynu hamulcowego, wynoszącego 1 rok.
Obchodzenie się z płynem hamulcowym
Płyn hamulcowy na bazie wielowartościowych alkoholi w formie oligomerycznej lub polimerycznej i/ lub ich estrów jest higroskopijny i wchłania w związku z tym wilgoć z powietrza. Woda obniża jednak punkt wrzenia płynu hamulcowego, przy czym istnieje niebezpieczeństwo powstawania pęcherzyków pary. Należy przy tym zwrócić uwagę, aby płyn hamulcowy był zawsze przechowywany w zamkniętych pojemnikach. Płyn hamulcowy znajdujący się w otwartym pojemniku może już w ciągu kilku godzin wchłonąć tyle wilgoci, że nie będzie nadawał się już do użytku.
Ponieważ płyn hamulcowy wchłania również wilgoć poprzez otwór odpowietrzający w zbiorniku wyrównawczym, poprzez cylinder hamulca koła i elastyczne przewody hamulcowe, ze względów bezpieczeństwa należy wymieniać płyn hamulcowy w regularnych odstępach. Podczas wymiany należy zwrócić uwagę, aby spuścić stary płyn również z układu sprzęgła.
Zużyty płyn hamulcowy nie może być ponownie stosowany z wymienionych wyżej powodów.
Płyn hamulcowy ma kolor bursztynowy i dlatego łatwo pomylić go z innymi produktami na bazie olejów mineralnych.
Dlatego należy płyn hamulcowy pobierać z zasady z oryginalnych opakowań i nie przechowywać go razem olejami mineralnymi lub innymi płynami.
Podczas prac serwisowych i napraw elementów układu hamulcowego należy zwrócić uwagę, aby do układu hamulcowego nie przedostało się paliwo, olej mineralny, smar itp. Materiały na bazie węglowodorów prowadzą do pęcznienia elastomerów w układzie hamulcowym i układzie sprzęgła oraz powodują zakłócenia nawet w bardzo niewielkich stężeniach, które mogą prowadzić do całkowitej awarii tych układów.
Jako środek płuczący lub czyszczący do cylindrów, przewodów i zbiornika wyrównawczego hydraulicznego układu hamulcowego może być stosowany wyłącznie nowy płyn hamulcowy.
Przed kontaktem z płynem hamulcowym ręce muszą być wolne od oleju i smaru, aby uniknąć przedostania się węglowodorów do układu hamulcowego.
Płyn hamulcowy działa bardzo agresywnie na lakiery i farby. Jeśli płyn hamulcowy zostanie rozlany lub rozpryskany, należy go natychmiast zmyć dużą ilością wody (nie wycierać).
Utylizacja płynu hamulcowego
Podczas utylizacji płynu hamulcowego należy przestrzegać odpowiednich przepisów krajowych. Zaleca się dążenie do utylizacji jako dobra gospodarczego. Aby było to możliwe, muszą być spełnione następujące warunki:
ścisłe oddzielanie zużytego płynu hamulcowego od innych materiałów,
występowanie procedury utylizacyjnej, która uzasadnia zakwalifikowanie jako dobro gospodarcze, tzn. właściwe dalsze zastosowanie musi być zapewnione.
Jeśli taka procedura nie jest możliwa, zużyty płyn hamulcowy należy utylizować wraz z np. resztkami lakierów, rozpuszczalników itp. Należy zawsze unikać dodania do zużytego oleju, ponieważ prowadzi do problemów, jeśli zużyty olej ma być przetwarzany. W wielu krajach jest to zakazane przez ustawodawcę.