Şanzıman kumandası fonksiyon ön koşulları genel olarak
Klemens 15 AÇIK
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazının (Y3/8n4) fonksiyon kontrolü yapılmış olmalı
Şanzıman kumandası genel olarak
Şanzıman kumandası ayar elemanlarını (manyetik ayar valfları, yön değiştirme valfları) elektronik olarak kumanda eder. Manyetik ayar valfları hidrolik kumanda plakasında bulunurlar. Bunlar hidrolik fonksiyonu gerçekleştirir. Tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazının fonksiyonu, şanzıman fonksiyonu için önemli giriş sinyallerini değerlendirmektir. Buna bağlı olarak şanzımanın (vites seçimi) tahvil oranını, sürüş kademelerini ("P" veya "P değil" "R", " ve "D" olmayan"), çalışma basıncını ve ıslak kavramanın kumandasını belirleyen on adet elektro mekanik manyetik ayar valflar kumanda edilir.
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı ve ME kumanda cihazı (N3/10), fonksiyon ön koşulunun kontolü için Klemens 15 AÇIK durumunu okur. "Klemens 15 AÇIK" durumu elektronik kontak kilidi kumanda cihazı (N73) tarafından (verici anahtar (A8/1) takılı) yürür aksam-CAN 1 (CAN E1) üzerinden tahrik aksamı kumanda cihazına (N127). Tahrik aksamı kumanda cihazı bu durumu tahrik-CAN (CAN C) üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına ve Motor-CAN (CAN C1) üzerinden ME kumanda cihazına.
Direksiyon mili modülü kumanda cihazı (N80) sağında bulunan DIRECT SELECT vites seçim kolu (S16/13) kullanılarak "P", "R", "N", "D" sürüş kademeleri seçilir. DIRECT SELECT vites seçme kolunun "P", "R", "N", "D" vites seçme kolu konumları direksiyon mili muhafaza borusu modülü kumanda cihazı vasıtasıyla yürür aksam-CAN 1 üzerinden tahrik aksamı kumanda cihazına aktarılır. Bu kumanda cihazı bilgileri tahrik-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına aktarır.
ME kumanda cihazı Motor-CAN, tahrik aksamı kumanda cihazı, hibrid-CAN (CAN L) üzerinden elektrikli makinenin (A79/1) durumunu güç elektroniği kumanda cihazından (N129/1) alır.
Sürüş yetki sisteminin onaylanması elektronik kontak kilidi kumanda cihazı tarafından yürür aksam-CAN 1 üzerinden tahrik aksamı kumanda cihazına gerçekleştirilir. Tahrik aksamı kumanda cihazı onayı tahrik-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına ve Motor-CAN üzerinden ME kumanda cihazına gönderir.
Aşağıdaki manyetik ayar valfleri tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından kumanda edilir:
Park kilidi kaldırma manyetiği (Y3/8l1)
Çalışma basıncı manyetik ayar valfı (Y3/8y1)
Debriyaj kumandası manyetik ayar valfı K1 (Y3/8y2)
Debriyaj kumandası manyetik ayar valfı K2 (Y3/8y3)
Debriyaj kumandası manyetik ayar valfı K3 (Y3/8y4)
Lamel freni kumandası manyetik ayar valfı B1 (Y3/8y5)
Lamel freni kumandası manyetik ayar valfı B2 (Y3/8y6)
Lamel freni kumandası manyetik ayar valfı B3 (Y3/8y7)
Islak debriyajın manyetik ayar valfı (Y3/8y9)
D/R kumanda değiştirme valfi manyetik ayar valfı (Y3/8y10)
Park kilidi kumanda değiştirme valfi manyetik ayar valfı (Y3/8y11)
Aşağıdaki yapı parçaları tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından kumanda edilir:
Elektrikli şanzıman yağı pompası (M42)
Aşağıdaki sinyaller tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından okunur:
Islak kavrama yağ basıncı sensörü (Y3/8b1)
Yağ basıncı şalteri D/R 1 (Y3/8b3)
Yağ basıncı şalteri D/R 2 (Y3/8b4)
Türbin çarkı devir sayısı sensörü (Y3/8n1)
Dahili tahrik devir sayısı sensörü (Y3/8n2)
Güç çıkış mili devir sayısı sensörü (Y3/8n3)
Şanzıman yağı sıcaklık sensörü (Y3/8s2)
Park kilidi konum sensörü (Y3/8s4)
Aşağıdaki veriler tahrik-CAN, tahrik aksamı kumanda cihazı ve Motor-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı ve ME kumanda cihazı arasında değiştirilir:
Motor yönetiminin durumu, elektrikli şanzıman yağ pompası AÇIK talebi tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına
Elektrikli şanzıman yağ pompasının durumu, kombine gösterge (A1) talebi, şanzıman kumandasının durumu, kombine gösterge mesajı ME kumanda cihazına
Kombine göstergedeki mesajlar ve göstergeler
Mesajlar ve talepler tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından tahrik-CAN üzerinden aktarılır. Tahrik aksamı kumanda cihazı bu bilgileri alır ve yürür aksam-CAN1, elektronik kontak kilidi kumanda cihazı ve yürür aksam-CAN 2 (CAN E2) üzerinden kombine göstergeye aktarır. Kombine gösterge bunun üzerine çok fonksiyonlu ekranı (A1p13) veya motor arıza teşhis kontrol lambasını (A1e58) kumanda eder. Aynı şekilde bilgiler tahrik-CAN, tahrik aksamı kumanda cihazı ve Motor-CAN üzerinden ME kumanda cihazına gönderilir.
Şanzıman kumandası fonksiyon akışı
Fonksiyon akışı aşağıdaki noktalara düzenlendi:
Temel vites değiştirme programı fonksiyon akışı
Elektronik ve hidrolik şanzıman kumandası fonksiyon akışı
Kick-down fonksiyon akışı
Acil çalışma fonksiyon akışı
Temel vites değiştirme programı fonksiyon akışı
Temel vites değiştirme programı tüm 7 vites için vites büyütme ve vites küçültme karakteristik eğrileri içerir, aşağıdakiler için tasarlanmıştır:
Boş araç
Sıcak çalışma durumu
Düz yol
Deniz seviyesi
Vites değiştirme programlarının uyarlanması, vites değiştirme karakteristik çizgilerinin kaydırılmasıyla gerçekleşir, aşağıdakilere bağlı olarak:
Araç yük durumu
Sürüş direncinin değişmesi
Gaz pedalı hareketi
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı aşağıdaki durumlara bağlı olarak denetleme uygular ve kumanda işlemini aşağıdakilera bağlı olarak gerçekleştirir:
Araç hızı
Otomatik vites kolu konumu
Gaz pedalının konumu
Tahrik CAN'daki sinyaller
Elektronik Stabilite Programı kumanda cihazı (N30/4) ön aks sol devir sayısı sensörünün (L6/1), ön aks sağ devir sayısı sensörünün (L6/2), arka aks sol devir sayısı sensörünün (L6/3), arka aks sağ devir sayısı sensörünün (L6/4) sinyallerini ve ayrıca pedal açısı sensörünün (B37/1) sinyalini alır ve araç hızını ve servis freninin (ayak freninin) durumunu yürür aksam-CAN 1 üzerinden tahrik aksamı kumanda cihazına iletir. Bu kumanda cihazı da durumu tahrik-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına ve ME kumanda cihazına iletilir.
Yavaş gaz kesme durumu:
Üst sınır alanında istenmeyen vites küçültmeleri engellenir.
Hızlı gaz kesme durumu:
Bir üst vitese geçirilmesi engellenir ve ancak düşük araç hızlanmasında tekrar müsaade edilir.
Temel vites değiştirme programına sürücü tarafından sürüş programı regülatörü (ayarlayıcısı) (N72/4s1) üzerinden etki edilebilir. Regülatörün (ayarlayıcının) durumu sürüş pragramı kumanda alanı (N72/4), orta konsol şalteri-LIN (LIN B12), SAM kumanda cihazı (N10), araç içi-CAN (CAN B) üzerinden elektronik kontak kilidi kumanda cihazına gönderilir ve yürür aksam-CAN 1, tahrik aksamı kumanda cihazı, tahrik-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına gönderilir.
Elektronik ve hidrolik şanzıman kumandası fonksiyon akışı
Elektronik şanzıman kumandası, vites seçimini ve basınçların aktarılacak torka uyarlanmasını devralırken otomatik şanzımanın güç kumandası, tam entegre şanzıman kumandası kumanda ünitesinin (Y3/8) hidrolik elemanları üzerinden gerçekleşir. Hidrolik elemanların yağ beslemesi (ıslak kavrama, vites değiştirme elemanları, hidrolik şanzıman kumandası) şanzıman giriş miline bağlı bir yağ pompası ve/veya elektrikli şanzıman yağ pompası üzerinden gerçekleşir. Şanzıman kumandası basınçların ilgili işletim durumlarına ve vites değiştirme sırasındaki motor gücüne veya elektrikli makinenin gücüne hassas olarak uyarlanmasını sağlamaktadır, bu da vites değiştirme kalitesini önemli derecede arttırmaktadır. Münferit viteslerde devir sayısı sınırına ulaşılması tam gazda ve Kick-down'da mümkün. Şanzıman kumandası geri alma emniyeti ile motorun izin verilmeyen şekilde yüksek olan devir sayısını engeller. Bunun dışında şanzıman kumandası, farklı araç ve motor modellerine esnek uyum avantajı sağlamaktadır.
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda ünitesinde bulunan ikili kumanda değiştirme valflarının (D/R kumanda değiştirme valfı () ve park kilidi kumanda değiştirme valfı ()) yerleşim düzeni sayesinde, akıllı bir servo modülünün kullanılmasını gerektirmeyecek elektro hidrolik sürüş kademesi seçimi gerçekleşir.
Kick-down fonksiyon akışı
Sürücünün ilgili maksimum hızlanma isteği Kick-down fonksiyonu ile yerine getirilir. Pedal yolu % 90 aşıldıktan sonra Kick-down fonksiyonu etkinleşir. Gaz pedalı sensörünün (B37) "Kick-down" sinyali ME kumanda cihazı tarafından okunur.
Acil çalışma fonksiyon akışı
Uygun olmayan sinyaller durumunda şanzıman kumandası sistemi sadece sınırlı olarak işletime hazırdır ve programlanmış olan acil çalışma tanıma alanına geçer. Arıza buna ait hata koduyla birlikte hata belleğine kaydedilir. DIRECT SELECT vites elemanlarının (D/R değiştirme valfı ve park kilidi değiştirme valfi) tam entegre şanzıman kumandası kumanda ünitesine entegrasyonu sayesinde, tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı devre dışı kaldığında dahi hidrolik acil çalışma fonksiyonu yerine getirilmez. Hidrolik kumanda örneğin tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazının gerilim beslemesi kesildiğinde park kilidi, park kilidi kaldırma manyetiği kumanda edilerek elektronik kontak kilidi kumanda cihazı tarafından AUX akım beslemesi kablosu üzerinden etkinleştirilir. Park kilidinin çözülmesi sadece hidrolik olarak park kilidi değiştirme valfı üzerinden mümkündür.
Hata belleğinde aynı anda 16 hataya kadar kaydedilir. Kaydedilen hatalar XENTRY Diagnostics ile okunabilir. Şanzıman kumandasının arıza teşhis durumunu arıza teşhis bağlantı kavraması (X11/4), tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazından tahrik-CAN, tahrik aksamı kumanda cihazı, yürür aksam-CAN 1, elektronik kontak kilidi kumanda cihazı ve arıza teşhis-CAN (CAN D) üzerinden alır.
Kısa süreli M programının kullanılmaya başlanması
Vites kısıtlamasının yerine "Kurzzeit M-Programm" (kısa süreli M programı) fonksiyonu kullanılır. Kısa süreli M programı, direksiyon kumanda tuşlarına basılarak etkinleştirilen geçici bir programdır. Sistem tarafından o an izin veriliyorsa artı (+) yönüne basmak vitesin bir kademe yükseltilmesini sağlar; eksi (-) yöne basmak ise vitesi bir kademe küçültür. Diğer durumda güncel viteste tutulur. Öngörülen bir zaman penceresine göre bu fonksiyon kendisini otomatik olarak devreden çıkartır. Etkinleştirilmiş süre, enine ivmelenmenin (savrulma) algılanmasında veya araç gaz kesme işletimi safhasında bulunduğunda minimum hızın altına düşülmesinden dolayı uzatılabilir (örn. duraklama). Belirtilmiş olan kriterlerden hiçbirinin etkin olmaması durumunda kısa süreli M programı öngörülen bir süre boyunca daha etkin kalır. Bu kalan sürenin bitmesinden sonra tekrar başlangıç vites değiştirme programına atlanır. İlaveten sürücüye bir vites değiştirme tavsiyesi kombine göstergede gösterilir. Bu aynı şekilde entegre edilmiş vites değiştirme tavsiyesinin aksamıdır. Sürücü kısa süreli M programını belirli işlemleri uygulayarak kendisi erkenden durdurabilir, örn. vites yükseltme direksiyon kumanda şalterine artı (+) yönünde basması ve basılı tutması, sürüş kademesini değiştirmesi veya sürüş programını değiştirmesi gibi. Bu koşullardan biri yerine getirilirse, tekrar başlangıç vites programına geçiş yapılır.
Atıfta bulunulan belgeler
- gf2710p9993grh Otomatik şanzıman hibrid tahriki sistem yapı parçalarının görünümü