Vites kumandası fonksiyonunun gerçekleşmesi için gerekli genel ön koşullar
Klemens 15 AÇIK
İçten yanmalı motor çalışıyor
CDI kumanda cihazından (N3/9) motor devir sayısı
Araç hızı, sinyali
Otomatik şanzıman acil durum modunda değil
Tam ve hatasız sinyal aktarılması tahrik CAN (CAN C) üzerinden
Vites tertibatı genel olarak
Fonksiyon ön koşullarının kontrolü için CDI kumanda cihazı, tahrik CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına (Y3/8n4) aşağıdaki sinyalleri iletir:
Elektronik kontak kilidi kumanda cihazının (N73) Klemens 15 AÇIK sinyali yürür aksam CAN 1 (CAN E1) üzerinden
Çalışan motor
Motor devir sayısı
Kombine göstergenin (A1) araç hızı, yürür aksam CAN 2 (CAN E2), ön sigorta ve röle modüllü SAM kumanda cihazı (N10/1) ve yürür aksam CAN 1 üzerinden
CDI kumanda cihazı, tahrik CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına çalışmaya hazır tahrik aksamın sinyallerini ve motor yönetiminin durumunu gönderir.
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda ünitesi (Y3/8) tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazından çıkan elektrik sinyallerini hidrolik sinyallere dönüştürür.
Sürüş kademeleri "R", "N", "D1"; "D9" ve "P"'ye kadar DIRECT SELECT vites kolunun (S16/13) kumanda edilmesiyle takılabilir.
DIRECT SELECT-vites seçim kolu, seçilmiş olan sürüş kademesine ilişkin "P", "R", "N", "D1" ile "D9"' arasında bilgiyi, sinyali yürür aksam CAN 1'e aktaran muhafaza borusu modülü kumanda cihazı üzerinden (N80) aktarır. Burada sinyal CDI kumanda cihazı tarafından tespit edilir ve tahrik CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına gönderilir.
Uygun sürüş kademesine takılır.
"D1" ile "D9" arasında sürüş kademesi seçili iken vites değiştirme aralığı kombine göstergede gösterilir.
Kumanda alanı, sürüş işletimi sırasındaki ileri viteslerde değiştirilebilir, fakat tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı motorun izin verilmeyen şekilde yüksek veya düşük motor devir sayılarında vites değiştirmeyi engeller.
Kombine göstergedeki mesajlar ve göstergeler
Seçilmiş olan vites, sürüş kademesi veya sürüş programına ilişkin bilgiler, tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazından tahrik CAN'a aktarılır. CDI kumanda cihazı bu bilgileri alır ve yürür aksam CAN 1, ön sigorta ve röle modüllü SAM kumanda cihazı ve yürür aksam CAN 2 üzerinden kombine göstergeye iletir. Bunun üzerine kombine gösterge ilgili göstergeyi aşağıdaki sinyaller üzerinden kumanda eder:
Vites göstergesi (A1p12)
Vites göstergesi, kumanda
Çok fonksiyonlu ekran (A1p13)
Çok fonksiyonlu ekran, kumanda
Sürüş programı göstergesi (A1p16)
Sürüş programı göstergesi, kumanda
Aşağıdaki manyetik ayar valfleri tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından kumanda edilir:
Park kilidi kaldırma manyetiği (Y3/8l1)
Yağlama basıncı elektro manyetiği (Y3/8y12)
Kavrama kumandası elektro manyetiği K81 (Y3/8y13)
Kavrama kumandası elektro manyetiği K38 (Y3/8y14)
Kavrama kumandası elektro manyetiği K27 (Y3/8y15)
Lamelli fren kumandası elektro manyetiği B08 (Y3/8y16)
Lamelli fren kumandası elektro manyetiği B05 (Y3/8y17)
Lamelli fren kumandası elektro manyetiği B06 (Y3/8y18)
Çalışma basıncı elektro manyetiği (Y3/8y19)
Tork konvertör türbin kavraması elektro manyetiği (Y3/8y20)
Aşağıdaki sinyaller tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından işlenir:
Basınç sensörü (Y3/8b5)
Türbin çarkı devir sayısı sensörü (Y3/8n1)
Dahili şanzıman devir sayısı devir sayısı sensörü (Y3/8n2)
Güç çıkış mili devir sayısı sensörü (Y3/8n3)
Şanzıman yağı sıcaklık sensörü (Y3/8s2)
Park kilidi konum sensörü (Y3/8s4)
Vites tertibatı fonksiyon akışı
Fonksiyon akışı aşağıdaki noktalarda açıklanmıştır:
Vites büyütme ve küçültme fonksiyon akışı
1. vitesten 2. vitese geçme fonksiyon akışı
Vites büyütme ve küçültme fonksiyon akışı
Spor "S" ve Economy "E" sürüş programlarında vites küçültme direksiyon kumanda tuşunu (S110/1) veya vites büyütme direksiyon kumanda tuşunu (S111/1) kullanarak, sürücü, aşağıdaki fonksiyonları seçebilir:
"E" veya "S" sürüş programında direksiyon kumanda tuşlarının basılmasıyla kısa süreli M programı etkinleştirilir. Bu sayede sürücü, önceden M programını seçmesine gerek kalmadan vitesleri direksiyon kumanda tuşlarının yardımıyla değiştirebilir. Direksiyon kumanda tuşlarına basılmasıyla, şu ana kadarki vites kısıtlaması/optimum vitese geçme fonksiyonu iptal edilir.
Sürekli M-Programının aksine kısa süreli M programı belli bir süre sonra otomatik olarak tekrar devreden çıkar. Bu zaman aralığı direksiyon kumanda tuşuna her basıldığında yeniden başlar. Bunun haricinde tam yüke ve enine savrulmaya bağlı olarak fonksiyonun etkinleştirilmesi uzatılır.
"E" sürüş programında "S" sürüş programına göre daha kısa vites değiştirme aralığı (düşük motor devir sayısında vites değiştirme) ve bu nedenle de ileri ve geri sürüş esnasında daha düşük bir tahrik torku sunulur. Vitesler tam yüksek devirde kullanılmadığı için bu daha ekonomik ve konforlu bir sürüş sağlar.
Geri vitese ve boş konuma sadece DIRECT SELECT vites kolu üzerinden geçilebilir. Park kilidi ("P" sürüş kademesi) DIRECT SELECT-vites seçim kolundaki park kilidi basılarak etkinleştirilir.
Vites küçültme direksiyon kumanda tuşu ve vites büyütme direksiyon kumanda tuşu tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından direksiyon simidi elektroniği (N135), direksiyon LIN (LIN E1), muhafaza borusu modülü kumanda cihazı , yürür aksam CAN 1, CDI kumanda cihazı ve tahrik CAN üzerinden okunur.
Sürücü, orta konsol bölgesinde yer alan sürüş programı tuşu (N72/4s17) üzerinden temel vites değiştirme programına müdahale edebilir. Sürüş programı tuşunun sinyali sol alt kumanda alanı (N72/4) tarafından gösterge tablosu-LIN (LIN 1), ön sigorta ve röle modüllü SAM kumanda cihazı, yürür aksam-CAN 1, CDI kumanda cihazı, tahrik-CAN üzerinden tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazına gönderilir.
1. vitesten 2. vitese geçme fonksiyon akışı
1. viteste lamelli fren B05, lamelli fren B06 ve lamelli fren K38 devrededir. 1. vitesten 2. vitese geçerken lamelli fren B05 devreden çıkar ve lamel kavraması K81 devreye girer.
Vites değiştirme işlemi tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı tarafından başlatılır. Bu sırada lamelli fren B08 doldurulur ve lamelli fren B08'deki basınç sürekli olarak arttırılır. Aynı zamanda lamelli fren B06'teki basınç düşürülür.
Burada akıcı bir geçiş söz konusudur. 2. vitesin dönme momentine ulaşılırsa, motor devir sayısı 2. vitesin seviyesine uyarlanmalıdır (arttırma aşaması).
Bu devir sayısı eşitliğine, B08 lamel frenindeki basınç arttırılarak ve gerekirse CDI kumanda cihazı üzerinden bir motor momenti azaltımının gerçekleştirilmesiyle ulaşılmaktadır.
Aşırı düşük devir sayısında zoraki bir vites düşürme ve aşırı yüksek devir sayısında zoraki bir vites büyütme gerçekleşir. Araç hareketsizken otomatik olarak 1. vitese geçilir. Kalkış 1. viteste olabileceği gibi 2. viteste de mümkündür.
Kısa süreli M programı
Kısa süreli M programı, direksiyon kumanda tuşlarına basılarak etkinleştirilen geçici bir programdır. Sistem tarafından o an izin veriliyorsa artı (+) yönüne basmak vitesin bir kademe yükseltilmesini sağlar; eksi (-) yöne basmak ise vitesi bir kademe küçültür. Diğer durumda güncel viteste tutulur. Öngörülen bir zaman penceresine göre bu fonksiyon kendisini otomatik olarak devreden çıkartır. Etkinleştirilmiş süre, enine ivmelenmenin (savrulma) algılanmasında veya araç gaz kesme işletimi safhasında bulunduğunda minimum hızın altına düşülmesinden dolayı uzatılabilir (örn. duraklama). Belirtilmiş olan kriterlerden hiçbirinin etkin olmaması durumunda kısa süreli M programı öngörülen bir süre boyunca daha etkin kalır. Bu kalan sürenin bitmesinden sonra tekrar başlangıç vites değiştirme programına atlanır. İlaveten sürücüye bir vites değiştirme tavsiyesi kombine göstergede gösterilir. Bu aynı şekilde entegre edilmiş vites değiştirme tavsiyesinin aksamıdır. Sürücü kısa süreli M programını belirli işlemleri uygulayarak kendisi erkenden durdurabilir, örn. vites yükseltme direksiyon kumanda şalterine artı (+) yönünde basması ve basılı tutması, sürüş kademesini değiştirmesi veya sürüş programını değiştirmesi gibi. Bu koşullardan biri yerine getirilirse, tekrar başlangıç vites programına geçiş yapılır.
Motor devir sayısının izin verilmeyen derecede yüksek veya düşük olmasına neden olabilecek vites değiştirme işlemleri uygulamaya koyulmaz.
Atıfta bulunulan belgeler
- gf2710p9992anc Otomatik şanzıman (AG) sistem yapı parçalarına genel bakış