Turbo şarj fonksiyonu

Turboşarj fonksiyonu ön koşullarına ilişkin genel bilgiler

 Klemens 87 M (Motor yönetimi AÇIK)

 Motorun çalışır durumda olması

 Klemens rölesi 87M (F58kN) klemens 15 AÇIK olduğunda etkinleştirilir.

Turboşarja ilişkin genel bilgiler

Turboşarj sayesinde silindir dolum derecesi iyileşir. Bu sayede motorun torku ve gücü artar. Artan hava kütlesine uygun yakıt miktarı ME kumanda cihazı (N310) tarafından hesaplanır.

Turboşarj esnasında egzoz gazlarının akış enerjisi egzoz turboşarjın tahrik edilmesi için kullanılır. Egzoz turboşarjlar temiz havayı kompresör girişlerindeki hava filtreleri üzerinden emer ve bunu kompresör çıkışları üzerinden turboşarj hava radyatörlerine (intercooler) giden turboşarj hava borularına aktarır.

Kompresör çarklarının yüksek devir sayısı ve bunun sonucunda oluşan yüksek debi vasıtasıyla hava, turboşarj hava borusularında sıkıştırılır. Sıkıştırılmış (yoğunlaştırılmış) olan turboşarj havası turboşarj hava boruları üzerinden turboşarj hava radyatörlerine (intercooler) akar. Akabinde turboşarj hava radyatörleri (intercooler), sıkıştırma sonucunda ısınmış olan turboşarj havasını soğutur ve turboşarj havası dağıtıcıları üzerinden silindirlere iletir.

P09.00-2149-76

Turboşarj fonksiyon akışı

Turboşarj fonksiyon akışı aşağıdaki kısmi fonksiyonları kapsar:

 Turboşarj basınç regülasyonu fonksiyon akışı

 Gaz kesme esnası hava sirkülasyonu fonksiyon akışı

 Turboşarj hava soğutması fonksiyon akışı

Turboşarj basınç regülasyonu fonksiyon akışı

Turbo şarj basınç ayarı elektro pnömatik olarak turbo şarj basınç ayarı basınç konvertörü (Y77/1) üzerinden gerçekleşir. Vakum motora monte edilen mekanik vakum pompasında üretilir. Şarj basıncı ayarı basınç konvertörü, turboşarj basınç regülasyonu için ME kumanda cihazı tarafından tanıma alanına ve yük durumuna bağlı olarak kumanda edilir. Bunun için ME kumanda cihazı motor yönetiminin aşağıdaki sinyallerini ve fonksiyonlarını değerlendirir:

 Sol ve sağ turboşarj havası sıcaklık sensörleri, turboşarj havası sıcaklığı

 Sol ve sağ gaz kelebeği öncesi basınç sensörleri, turboşarj basıncı

 Sol ve sağ gaz kelebeği sonrası basınç sensörleri, motor yükü

 Hava filtresi sonrası basınç sensörü, sol ve sağ silindir sırası, emiş havası basıncı

 Gaz pedalı sensörü (B37), sürücünün yük talebi

 Krank mil Hall sensörü (B70), motor devir sayısı

 Vuruntu regülasyonu

 Şanzıman aşırı yük koruması

 Aşırı ısınma koruması

Tam yük işletiminde azami turboşarj basıncı oluşturulur.

Turboşarj basıncının düşürülmesi için egzoz turboşarj tahriki için olan egzoz gazı akımları turboşarj basıncı ayar kapaklarının açılmasıyla her bir Bypass üzerinden yönlendirilir. Turboşarj regülasyonu basınç konvertörü bunun için vakum pompasından gelen vakumla turboşarj basınç ayar kapağı vakum haznesini kumanda eder. Bunun üzerine turboşarj basıncı ayar kapakları basınç hazneleri, çubuklar üzerinden turboşarj basıncı ayar kapaklarını kapatır ve böylelikle Bypasslar kapatılmış olur.

Turboşarj basıncı ayar kapakları basınç haznelerinde vakum yoksa turboşarj basıncı ayar kapakları ve Bypasslar açılır. Turboşarj basıncı ayar kapakları egzoz gazına türbin çarklarına etrafından akma imkanlarını (Bypass) verir ve bu sayede turboşarj basıncının ayarlanmasını ve türbin devir sayısının sınırlanmasını sağlar. Bu şekilde turboşarj basıncı motorun o anki yük talebine uyarlanabilir.

Vakum pompası ve basınç hazneleri arasındaki hatta sızdırma olması halinde turboşarj basıncının oluşması mümkün değildir.

Güncel turboşarj basıncının denetimi için sol ve sağ gaz kelebeği öncesi basınç sensörleri ME kumanda cihazına ilgili bir gerilim sinyali iletir. Hava filtresinden sonraki basınç sensörleri ME kumanda cihazı için turboşarjın denetlenmesine yönelik işlev görür. Güncel motor yükünü ME kumanda cihazı, gaz kelebeği sonrası basınç sensörlerinin sinyallerinden belirler.

Turboşarj havası sıcaklığı turboşarj havası radyatörlerinde (intercooler) sol ve sağ turboşarj havası sıcaklık sensörleri tarafından algılanır ve ME kumanda cihazına bir gerilim sinyali şeklinde bildirilir.

 Turboşarj basınç regülasyonunun işlevi sadece, XENTRY Diagnotics ile "Ladedruckregelung adaptiert" (Turboşarj basınç regülasyonu uyarlandı) mesajı gösterilirse değerlendirilebilir. ME kumanda cihazının veya egzoz turboşarjın değiştirilmesi durumunda belirli işletim koşulları eşliğinde ME kumanda cihazının bu adaptasyonu gerçekleştirebilmesi için uzun bir yol mesafesinin kat edilmesi gereklidir. Basınç hazneleri, turboşarj regülasyonu basınç konvertörü ve turboşarj hava radyatörü (intercooler) arasındaki hortum hatları sızdırıyorsa, ME kumanda cihazında "Ladedruck zu hoch" (turboşarj basıncı çok yüksek) hatası kaydedilir. Temel turboşarj havası basıncının altında hızlı yük talepleri, gaz kelebeği ayarlayıcıları üzerinden ayarlanır.

Gaz kesme esnası hava sirkülasyonu fonksiyon akışı

Egzoz turboşarj ları milin, kompresörün ve türbin çarkının kütle taşıma özelliği nedeniyle gaz kesme başlangıcından sonra bir miktar daha çevirir.

Gaz kelebeklerinin hızlıca kapanmasıyla egzoz turboşarj lar sonrasındaki hava akımlarında basınç yığılmaları ve uygun olmayan titreşimler oluşur. Bu titreşimler, kompresör çarklarında düşük sevk hacimli ve yüksek basınç oranlı bir duruma yol açar, bu ise turboşarj pompalamasına yol açar (kısa uğultu sesi ve mekanik zorlama).

ME kumanda cihazının sol gerçek değer potansiyometresi 1 (M16/60r1), sağ gerçek değer potansiyometresi 1 (M16/61r1) ve sol gerçek değer potansiyometresi 2 (M16/60r2) ve sağ gerçek değer potansiyometresi 2 (M16/61r2) üzerinden gaz kelebeklerinin kapandığını algılaması ve bu şekilde atalet sürüşü gaz kesme işlemini algılaması durumunda, sol ve sağ atalet sürüşü gaz kesme esnası dahili sirkülasyon havası kumanda değiştirme valfları kumanda edilir.

Bunlar turboşarj havası radyatörlerine (intercooler) yerleştirilmiştir ve egzoz turboşarjlar sonrası turboşarj basıncı tarafından hava filtreleri sonrası emme tarafına doğru bir Bypass açarlar. Fazla gelen şarj basıncı ve hava hacmi bu şekilde çabucak düşürülür ve böylece egzoz turboşarj ların kompresör çarklarının frenlenmesini önlerler.

Motor, gaz kesme işletiminden yük işletimine geçtiğinde gaz kesme esnası hava sirkülasyonu değiştirme valfleri artık kumanda edilmez ve bypasslar kapatılır.

Turboşarj hava soğutması fonksiyon akışı

Turboşarj hava soğutması sayesinde turboşarj hava sıcaklığı 20 °C çevre sıcaklığında < 60 °C'de tutulur. Turboşarj hava radyatörleri (intercooler) sonrası soğutulan hava daha yüksek bir yoğunluğa sahiptir. Bundan dolayı silindir dolum derecesi yükselir ve böylece motor gücü artar.

Ayrıca vuruntu eğilimi ve daha düşük egzoz sıcaklıkları nedeniyle azot oksitlerin (NOx) oluşumu azaltılır. Her iki silindir sırası müşterek bir soğutma maddesi soğutmalı şarj havası soğutucusuna sahiptir. Turboşarj hava radyatörleri (intercooler) düşük sıcaklık devresine düşük sıcaklık radyatörü, tekerlek boşluğu düşük sıcaklık radyatörü ve düşük sıcaklık devresi devirdaim pompası 1 (M43/6) ve düşük sıcaklık devresi devirdaim pompası 2 (M43/7) ile bağlıdır.

Eğer turboşarj hava sıcaklığı > 35 °C değerindeyse ME kumanda cihazı, düşük sıcaklık devresi devirdaim pompası 1 ve 2'nin devreye alınması talebini tahrik-CAN (CAN C) üzerinden tahrik aksam kumanda cihazına (N127) gönderir. Tahrik aksamı kumanda cihazı düşük sıcaklık devresi devirdaim pompası 1 ve 2'yi tahrik aksamı-LIN (LIN C3) üzerinden kumanda eder.

ME kumanda cihazı turboşarj hava radyatörleri (intercooler) içindeki güncel turboşarj hava sıcaklığını sol ve sağ turboşarj havası sıcaklık sensörleri üzerinden algılar (gerilim sinyali).

P09.41-2837-76

P20.00-2561-76