Enjeksiyon regülasyonu fonksiyonu

CDI enjeksiyon regülasyonu fonksiyon koşulları ile ilgili genel bilgiler

 Uç 87 (motor kumandası AÇIK)

 Motor çalışır durumda olması

CDI enjeksiyon regülasyonuna ilişkin genel bilgiler

Motor, CDI kumanda cihazından (N3/9) ilgili yakıt miktarını alır.

CDI kumanda cihazı, yakıt miktarını ve karakteristiğe bağlı olarak ihtiyaç duyulan enjeksiyon süresini ve Rail basıncını aşağıdaki sensör ve sinyalleri baz alarak hesaplar:

– Motor yağı sıcaklık sensörü (B1)

– Sol sıcak film hava yoğunluk ölçeri (B2/6), emilen hava yoğunluğu için

– Sol emiş havası sıcaklık sensörü (B2/6b1)

– Sağ sıcak film hava yoğunluk ölçeri (B2/7), emilen hava yoğunluğu için

– Sağ emiş havası sıcaklık sensörü (B2/7b1)

– Yakıt basıncı yüksek basınç sensörü (B4/6)

– Turboşarj basıncı sensörü (B5/1)

– Eksantrik mili hall sensörü (B6/1)

– Soğutma maddesi sıcaklık sensörü (B11/4)

– Turbo şarj hava sıcaklık sensörü (B17/8)

– Hava filtresi sonrası basınç sensörü (B28/5)

– Gaz pedalı sensörü (B37), sürücünün motor yükü talebi

– Gaz pedalı sensörü, gaz pedalına hızlı veya yavaş basılması

(hızlanırken)

- Yakıt sıcaklık sensörü (B50)

- Krank mil hall sensörü (B70), motor devir sayısı

– Katalizatör önündeki lambda sondası (G3/2)

– Dizel partikül filtresi öncesi sıcaklık sensörü (B19/9)

– Egzoz turboşarj öncesi sıcaklık sensörü (B19/11)

– DPF Basınç farkı sensörü (B28/8), Dizel partikül filtresinin yükleme durumu

– CDI kumanda cihazında yükseklik basınç sensörü; yükseklik adaptasyonu için atmosfer havası basıncı

CDI enjeksiyon regülasyonu fonksiyon akışı

Enjeksiyon regülasyonu aşağıdaki başlıklarda açıklanmıştır:

 Rail basıncı ayarı fonksiyon akışı

 Ön enjeksiyon fonksiyon akışı

 Ana enjeksiyon fonksiyon akışı

 İlave enjeksiyon fonksiyon akışı

 Enjeksiyon miktarının düzeltilmesi

Rail basıncı ayarı fonksiyon akışı

Rail basıncı ayar işlemi aşağıdaki ayar stratejilerine ayrılır:

 Basınç ayar valfı (Y74) regülasyonu

 2-regülatör-konsept-regülasyonu

 Miktar ayar valfı (Y94) regülasyonu

Basınç ayar valfı ayarı

Rail basıncı basınç ayar valfı tarafından motor her çalıştırıldıktan sonra ayarlanır. Miktar ayar valfı burada akımsız haldedir ve böylece yüksek basınç pompasına azami yakıt miktarı sevk edilecek şekilde tam kapasite olarak açıktır.

Basınç ayar valfı ayarı şu koşullar altında gerçekleşir:

– Her manuel motor çalışmasından sonra 5 saniyeye kadar rölantide olması

– Yakıt sıcaklığı 20 °C olana kadar



Basınç ayar valfı ayarı ile yakıt, yüksek bir basınçla basınç ayar valfındaki küçük bir aralıktan geçmek suretiyle hızlı bir şekilde ısıtılır.

2-regülatör-konsept-regülasyonu

Basınç ayar valfı ayarı için koşullar artık yerine getirilmiyorsa rail basıncı v  12 km/saatte veya gaz kesme v > 12 km/saatte basınç ayar valfi ve miktar ayar valfi tarafından birlikte ayarlanır.

Miktar ayar valfi ayarı

Basınç ayar valfı ayarı ve 2-regülatör-konsept-regülasyonu için koşullar yerine getirilmemişse rail basıncı miktar ayarlama valfi tarafından ayarlanır.

Basınç ayar valfı bu esnada kumanda edilerek kapalı vaziyettedir ve böylelikle bir kapanma fonksiyonuna sahiptir.



Miktar ayar valfı regülasyonunun avantajı, yüksek basınç pompasının sadece miktar ayar valfı tarafından duruma göre yüksek basınç pompasına ilettiği yakıtı sıkıştırması gerektiğidir. Bu sayede yüksek basınç pompasının yükü alınır ve yakıt tüketimi azaltılır.



Motor kapatıldıktan sonra yakıt yüksek basınç devresi basınçsız kalır.

Otomatik motor durdurması sırasında yakıt yüksek basınç devresinde yakl. 250 bar'lık yakıt basıncı korunur.

Ön enjeksiyon fonksiyon akışı

Ön enjeksiyonun amacı yanma seslerini ve egzoz emisyonunu azaltmaktır. Bu, asıl ana enjeksiyondan önce 2 kereye kadar püskürtme yapılması ve bu sayede yanmanın daha yumuşak geçmesiyle elde edilir.

Ön enjeksiyonda yakıt enjektörlerinin kumanda başlangıcı CDI kumanda cihazı (Y76) tarafından işletime bağlı olarak hesaplanmaktadır. Ayrıca çevre koşulları ve motor sıcaklığı, ana enjeksiyonun son kumanda başlangıcı ve araç şebeke aküsü (G1) tarafından aktarılan araç şebekesi gerilimi dikkate alınır.

Ön enjeksiyon işlemi, aşağıdaki durumlardan biri söz konusuysa,

CDI kumanda cihazı tarafından uygulanmaz:

- Ön enjeksiyon zamanı aşıldı

- Hesaplanan ön enjeksiyon miktarı çok düşük

- Tespit edilen motor devir sayısı çok yüksek

– Ana enjeksiyon miktarı çok düşük

– Rail basıncı çok düşük

– Motor durdurulur

Ana enjeksiyon fonksiyon akışı

Ana enjeksiyon ön enjeksiyondan sonra gerçekleşir ve güç ve tork üretmek içindir. Ana enjeksiyon kumanda başlangıcı (enjeksiyon zamanı) ve kumanda süresi (enjeksiyon süresi) tarafından kumanda edilir.

Aşağıda yer alan durumlardan birisi mevcut ise ana enjeksiyon, CDI kumanda cihazı tarafından engellenir:

- Yakıt sıcaklığı sınırı aşıldı

– Motor devir sayısı > 4500/dk.

– Rail basıncı çok düşük

– Motor gaz kesme işletiminde

– Miktar ayarına harici müdahale mevcut ise, örn. elektronik stabilite programı (ESP) tarafından

– Motor durdurulur

İlave enjeksiyon fonksiyon akışı

İlave enjeksiyon, egzoz sıcaklığının arttırılması ve oksidasyon katalizatöründeki egzoz bileşenlerinin dönüşüm sürecini ve DPF rejenerasyonu desteklemek içindir.

Bunun için DPF'in yükleme durumu, basınç farkı sensörünün (DPF) yardımıyla tespit edilir. 2. sonradan enjeksiyon sayesinde egzoz gazı sıcaklığı arttırılmaya devam edilir ve rejenerasyon süreci devreye alınır. Egzozdaki kurum partikülleri sonradan yakılır.

Aşağıda yer alan durumlardan birisi mevcut ise sonradan enjeksiyon, CDI kumanda cihazı tarafından engellenir:

- Ön enjeksiyon zamanı aşıldı

- Tespit edilen motor devir sayısı çok yüksek

- Hesaplanan sonradan enjeksiyon miktarı çok düşük

– Ana enjeksiyon miktarı çok düşük

– Rail basıncı çok düşük

– Motor durdurulur

İlave olarak fonksiyon ön koşulları

Enjeksiyon miktar düzeltmesi

 Motor devir sayısı 1200 d./dk. ila 3000 d./dk. (gaz kesme veya normal sürüş işletimi)

 Motor yağı sıcaklığı >80 °C

 30 ila 50 °C arasındaki yakıt sıcaklığı

Enjeksiyon miktarının düzeltilmesi

Enjeksiyon miktarının düzeltilmesi 2 kısmi bölgeye ayrılır:

 Sıfır miktarı kalibrasyonu

 Miktar ortalama değeri adaptasyonu

Sıfır miktarı kalibrasyonu

Yakıt enjektörlerinin açılması ve kapanması esnasında oluşan sürtünme ve buna bağlı meydana gelen aşınma nedeniyle geçen çalışma süresi üzerinden değişen bir enjeksiyon miktarı ortaya çıkar. Değişen bu enjeksiyon miktarı kumanda süresinin (sıfır miktarı kalibrasyonu) uyarlanmasıyla düzeltilebilir.

Bu kumanda süresi tanımlı bir enjeksiyon miktarına denktir. Yeni ve nominal kumanda süresi arasındaki fark enjeksiyon miktarının düzeltilmesinde kullanılır.

Sıfır miktarı kalibrasyonu öngörülen farklı püskürtme basınçlarıyla gaz kesme işletiminde gerçekleştirilir. Bu aşamada yakıt enjektörleri art arda bir kalibrasyon değeri ile kumanda edilir ve bu esnada ilgili motor devir sayısı değerlendirilir. İlgili motor devir sayısı kayıtlı nominal değerden sapma gösterirse, kalibrasyon değeri uyarlanır ve CDI kumanda cihazına kaydedilir.

Miktar ortalama değeri adaptasyonu

Miktar ortalama değeri uyarlaması, CDI kumanda cihazına ait, sayesinde egzoz gazını geri gönderme oranının (AGR oranı), emisyon değerleri yakıt enjektörlerinin ve sol sıcak film hava yoğunluk ölçerinin ve sağ sıcak film hava yoğunluk ölçerinin toleransları nedeni ile kötüleşmeyeceği şekilde düzeltildiği bir alıştırma fonksiyonudur.

CDI kumanda cihazı bu doğrultuda aşağıdaki sensörleri algılar:

- Sol sıcak film hava miktarı ölçeri ()

- Sağ sıcak film hava yoğunluk ölçeri

– Katalizatör öncesi lambda sondası

CDI Kumanda cihazı egzoz gazı geri gönderme ayar elemanı (Y27/9) ve gaz kelebeği ayarlayıcısı (M16/6) üzerinden AGR değerini değiştirir. Katalizatör giriş tarafındaki Lambda sondaları üzerinden kalan oksijen oranı denetlenir.