Elektrikli cam kaldırma mekanizması fonksiyonu

P72.29-2783-79

fonksiyonun gerçekleşmesi için gerekli genel ön koşullar

 Düşük veya aşırı gerilimin olmaması

 Uç 15R açık veya uç 15 açık

 İlave çalışma süresi etkin olmalı (Klemens 15R Kapalı durumundan sonra t = 5 dk'ya kadar ve ön kapılardan biri halen açık değilse)

 Elektronik kontak kumanda cihazı, klemens 15'in klemens durumunu araç içi CAN üzerinden sol ön kapı kumanda cihazına ve sağ ön kapı kumanda cihazına ve arka kumanda cihazına gönderir.
Sol ön kapının durumu, sol ön kapı kilidindeki sol ön kapı döner kilit şalteri tarafından tespit edilir. Sol ön kapı kumanda cihazı sol ön kapı döner kilit şalterinin durumunu doğrudan okur.
Sağ ön kapının durumu, sağ ön kapı kilidindeki sağ ön kapı döner kilit şalteri tarafından tespit edilir. Sağ ön kapı kumanda cihazı sağ ön kapı döner kilit şalterinin durumunu doğrudan okur.

Elektrikli cam kaldırma mekanizması (ECM) ile ilgili genel bilgiler

Elektrikli cam mekanizmaları yan camların, ön kapıların ve arkadaki yan camların açılmasına ve kapatılmasına imkan tanır.

 Yan camları açmak ve kapatmak için, merkezi olarak tek bir kullanım alanından merkezi kumandayı sağlayan konfor fonksiyonları mevcuttur. Bu konfor fonksiyonları ayrı olan "Hırsızlık koruması ve kilitleme fonksiyonu" fonksiyon açıklaması içerisinde "Konfor kullanım (KFB) fonksiyonu" kısmi fonksiyonunda ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

Yan camların açılması ve kapatılması aşağıdaki kumanda yerleri tarafından gerçekleşir:

 Elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubu, sürücü tarafı

 Sol ön elektrikli cam mekanizması şalteri

 Sağ ön elektrikli cam mekanizması şalteri

 Sol arka elektrikli cam mekanizması şalteri

 Sağ arka elektrikli cam mekanizması şalteri

 Elektrikli cam mekanizması şalteri, ön yolcu tarafı

 Sol arka elektrikli cam mekanizması şalteri

 Sağ arka elektrikli cam mekanizması şalteri

 Tip 207.4: Yan camların açılması ve kapatılması, tentenin açılması ve kapatılması ile bağlantılı olarak, ayrı "Tente fonksiyonu" fonksiyon açıklamasında ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır.

Manüel fonksiyonu yürütmek için ilgili elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterine oturma noktasına kadar basılmalı ve basılı tutulmalıdır. Otomatik fonksiyon başlatmak için oturma noktasının ilerisine kısaca basılması yeterlidir. İlgili talep devam ettiği sürece veya yan cam alt veya üst dayanma noktasına ulaşana kadar kumanda işlemi devam eder. Kumanda işlemi azami t = 25 sn ile sınırlandırılmıştır. Arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalteri ile arkadaki elektrikli cam mekanziması şalterlerinin kullanılması engellenebilir.

 Mümkün olabilen fonksiyonlar talep önem sırasına göre değişik önceliklere sahiptir. Daha yüksek öncelikli bir talep, daha düşük öncelikli bir fonksiyonun etkin olması durumunda da yerine getirilir. Daha düşük önceliğe sahip fonksiyon önce kesilir ve ancak 2. geçerli talepte tekrar uygulanır. Daha yüksek öncelikli fonksiyonun sona erdirilmesinden sonra, daha düşük önceliğe sahip talebin halen mevcut olması durumunda bu talep dikkate alınmaz. Bu durumda, ilgili fonksiyonun tekrar etkinleştirilmesinden önce, öncelikle daha düşük öncelikli talebin durağan konumu algılanmalıdır.

Öncelik sırası:

1 Sürücü tarafı şalter grubu

2 Kalan tüm cam kaldırma mekanizması şalteri

3 Arıza teşhis testeri üzerinden çalıştırma

4 Yan camların PRE-SAFE ile kapatılması

5 Çarpışma havalandırması nedeniyle yan camların açılması

6 Merkezi kilitleme sistemi (ZV) üzerinden konforlu açma/kapatma

7 Hava devir daim fonksiyonu üzerinden konforlu açma/kapatma

Elektrikli cam kaldırma mekanizması aşağıdaki kısmi fonksiyonları kapsar:

 Normlama fonksiyon akışı

 Manüel kaldırma ve indirme işlemi fonksiyon akışı

 Otomatik kaldırma ve indirme işlemi fonksiyon akışı

 Yarım kaldırma fonksiyon akışı

 PRE-SAFE tarafından kumanda edilmesinin fonksiyon akışı

 Çarpışma havalandırması fonksiyon akışı

 Aşırı güç sınırlaması fonksiyon akışı

 Blokaj geri açılma fonksiyon süreci

 Termik koruma fonksiyon akışı

 Çocuk emniyeti fonksiyon akışı

Normlama fonksiyon akışı

Normlama, o anki pozisyonun ilgili ön kapı kumanda cihazı, arka taraf kumanda cihazı tarafından saptanan yan cam pozisyonuna eşleştirilmesi için temel unsurdur. İlgili yan cam bu doğrultuda manüel olarak tamamlanmalıdır. Elektrikli cam kaldırma mekanizması şalteri ardından bırakılırsa, yan cam yakl. s =20 mm kadar alçalır. Şimdi yan cam t = 4 sn. boyunca tekrar kapatılmalı ve cam kaldırma mekanizması şalterine t > 300 ms daha basılmalıdır.

Pozisyon sayacı, ilgili ön kapı kumanda cihazında veya arka taraf kumanda cihazında z = 0'a ayarlanır ve normlama işlemi sona erer. Pozisyon sayacı, ilgili cam kaldırma mekanizması motoruna entegre edilmiş olan Hall sensörünün sinyallerini değerlendirir. Yan camı "Açma" işleminde, pozisyon sayacının sayaç durumu bir artar ve "Kapama" işleminde bir geri düşer.

 Sayaç durumunun cam kaldırma mekanizma motoru kanca dönüşlerine göre oranı 4 : 1'dir.

Aşağıdaki olaylar esnasında elektrikli cam kaldırma mekanizmaları normdan çıkarılır:

 Pozisyon sayacı durumu maksimum ayar yolundan daha büyüktür

 Pozisyon sayacı durumu kayıtlı sıfır noktasının sıfır noktası toleransını aşıyor

 İlgili cam kaldırma mekanizması motoru kumanda edilirken hall sensörü sinyali mevcut değil

Norm değiştirme işleminin nedeni ilgili ön kapı kumanda cihazına ya da arka taraftaki kumanda cihazına kaydedilir. Normlaması iptal edilmiş bir elektrikli cam kaldırma mekanizmasında artık sadece manüel kaldırma ve indirme işlemi mümkündür.

Manüel kaldırma ve indirme fonksiyonunun gerçekleşmesi için gerekli ilave ön koşul

 Çocuk emniyetinin devre dışı olması (sadece arkadaki yan camlar için)

 Çocuk emniyeti, sürücü tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubunda, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterine basılarak etkinleştirilir. Sol ön kapı kumanda cihazı, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterinin durumunu sol kapı LIN üzerinden okur.

Manüel kaldırma ve indirme işlemi fonksiyon akışı

İlgili elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterine birinci kademeye kadar veya daha yüksek bir kademeye kadar "açma" veya "kapatma" yönünde basılması ve basılı tutulması gerekmektedir. İlgili talep (azami t = 25 sn.) olduğu sürece veya alt veya üst son konuma ulaşılana kadar kumanda işlemi devam eder.

Sürücü tarafı yan cam:

Sol ön kapı kumanda cihazı, sol ön elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterinin durumunu kapı LIN üzerinden okur ve sol ön cam kaldırma mekanizması motorunu kumanda eder. Eş zamanlı olarak sol ön kapı kumanda cihazı, sol ön kapı cam kaldırma mekanizması motorundaki hall sensörü sinyallerini doğrudan okur.

Ön yolcu tarafı yan cam:

Sağ ön kapı kumanda cihazı, ön yolcu tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterinin durumunu doğrudan okur ve sağ ön kapı cam kaldırma mekanizması motorunu kumanda eder. Eş zamanlı olarak sağ ön kapı kumanda cihazı, sağ ön kapı cam kaldırma mekanizması motorundaki hall sensörü sinyallerini doğrudan okur.

Sol ön kapı kumanda cihazı, sürücü tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubundaki sağ ön elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterinin durumunu, sol kapı LIN üzerinden okur ve bu bilgiyi araç içi CAN üzerinden sağ ön kapı kumanda cihazına gönderir. Bunun üzerine sağ ön kapı kumanda cihazı sağ ön kapı cam kaldırma mekanizması motorunu kumanda eder.

Arka taraf yan cam:

Arka taraf kumanda cihazı, elektrikli arka cam kaldırma mekanizması şalterinin durumunu doğrudan okur ve ilgili arka cam kaldırma mekanizma motorunu kumanda eder. Eş zamanlı olarak arka kumanda cihazı, ilgili arka cam kaldırma mekanizması motorundaki hall sensörü sinyallerini doğrudan okur.

Sol ön kapı kumanda cihazı, sürücü tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubundaki elektrikli arka cam kaldırma mekanizması şalterinin durumunu sol kapı LIN üzerinden okur ve bu bilgiyi araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Bunun üzerine arka kumanda cihazı ilgili arka kumanda cihazını kumanda eder.

Otomatik kaldırma ve indirme fonksiyonunun gerçekleşmesi için gerekli ilave ön koşullar

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

 Çocuk emniyetinin devre dışı olması (sadece arkadaki yan camlar için)

 Çocuk emniyeti, sürücü tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubunda, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterine basılarak etkinleştirilir. Sol ön kapı kumanda cihazı, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterinin durumunu sol kapı LIN üzerinden okur.

Otomatik kaldırma ve indirme işlemi fonksiyon akışı

İlgili elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterine ilk kademe noktasının biraz üzerinde, "açma" veya "kapatma" yönünde kısa süre basılmalı ve tekrar bırakılmalıdır. Ardından ilgili yan cam tamamen açılır ve kapatılır.

 Fonksiyon akışının devamı manüel kaldırma ve indirme işlemi ile aynıdır. Cam kaldırma mekanizması motorunun kumanda edilmesi alt veya üst son dayanma noktasına gelindiğinde otomatik olarak sona erer. Otomatik kaldırma işleminde sıkışma emniyeti her zaman etkindir.

 Yukarı hareket etkinken ve eşzamanlı bir kapının açılması veya açık kapı durumunda, yan cam kısa kalkış pozisyonuna alınır.
Yukarı hareket etkin iken aynı zamanda kapının kapatılması ile yan cam son konuma alınır.
İnme işlemi etkin iken yan cam, ilgili kapının durumundan bağımsız olarak son konuma alınır.

Yarım kaldırma fonksiyonunun gerçekleşmesi için gerekli ön koşul

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

Yarım kaldırma fonksiyon akışı

Bir ön kapıyı açarken, ön kapının yan camı ve ilgili arka yan cam yarım kaldırma pozisyonuna indirilir.

Eğer ön kapının yan camı açılırsa, o zaman ilgili arka yan cam da yarım kaldırma pozisyonuna indirilir.

Ön kapının kapatılmasından sonra yan camlar tekrar kapatılır. Kumanda işlemi, ilgili ön kapı kumanda cihazı tarafından ön yan cam için veya arka kumanda cihazı tarafından arka yan camlar için gerçekleşir.

Camı yarıya kadar açma/kapama:

 Ön yan cam yakl. s = 4 mm

 Arka yan cam yakl. s = 4 mm (Code (494) ABD modeli olduğunda)

 Arka yan cam yakl. s = 12 mm (Code (494) ABD modeli olmadan)

Sol ön kapının durumu, sol ön kapı kilidindeki sol ön kapı döner kilit şalteri tarafından tespit edilir. Sol ön kapı kumanda cihazı, sol ön kapı döner kilit şalterinin durumunu doğrudan okur ve sol ön kapı cam kaldırma mekanizması motorunu kumanda eder. Ardından sol ön kapı kumanda cihazı "sol arka yan camı yarıya kadar açın/kapatın" talebini araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Arka taraf kumanda cihazı bunun üzerine sol arka cam kaldırma mekanizması motorunu ilgili şekilde kumanda eder.

Sol ön kapının yan camını açarken, sol ön kapı kumanda cihazı "sol arka yan camı yarıya kadar açın/kapatın" talebini araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Arka taraf kumanda cihazı bunun üzerine sol arka cam kaldırma mekanizması motorunu ilgili şekilde kumanda eder.

Sağ ön kapının durumu, sağ ön kapı kilidindeki sağ ön kapı döner kilit şalteri tarafından tespit edilir. Sağ ön kapı kumanda cihazı, sağ ön kapı döner kilit şalterinin durumunu doğrudan okur ve sağ ön kapı cam kaldırma mekanizması motorunu kumanda eder. Ardından sağ ön kapı kumanda cihazı "sağ arka yan camı yarıya kadar açın/kapatın" talebini araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Arka taraf kumanda cihazı bunun üzerine sağ arka cam kaldırma mekanizması motorunu ilgili şekilde kumanda eder.

Sağ ön kapının yan camını açarken, sağ ön kapı kumanda cihazı "sağ arka yan camı yarıya kadar açın/kapatın" talebini araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Arka taraf kumanda cihazı bunun üzerine sağ arka cam kaldırma mekanizması motorunu ilgili şekilde kumanda eder.

PRE-SAFE tarafından kumanda için ilave fonksiyon koşulu

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

PRE-SAFE tarafından kumanda edilmesinin fonksiyon akışı

Elektronik stabilite programı kumanda cihazı, stabil olmayan bir sürüş durumu tespit ederse yan camlar, yaralanma riskini azaltmak için tanımlı (üst dayanma noktasının s = 50 mm önüne kadar) bir konuma kadar kapatılır.

Elektronik stabilite programı kumanda cihazı PRE SAFE'in devreye alınmasına ilişkin talebi yürüyüş takımı CAN (31.5.13'e kadar) veya yürüyüş takımı CAN 1 (1.6.13'ten itibaren), ön SAM kumanda cihazı ve araç içi-CAN üzerinden ön kapı kumanda cihazlarına ve arka kumanda cihazına gönderir. Ön kapının kumanda kutuları, ön kapı cam kaldırma mekanizmasının motorlarını kumanda eder. Arka taraf kumanda kutusu arka cam kaldırma mekanizmasının motorlarını kumanda eder.

PRE-SAFE tarafından kumanda işlemi aşağıdaki hallerde kesilir:

 Sıkışma emniyeti etkinleşirse (yan cam tersine hareket ederse)

 Blokaj tespiti

 Elektrikli cam kaldırma mekanizması şalteri üzerinden ayar için talep

Çarpışma havalandırması ilave fonksiyon ön koşulu

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

Çarpışma havalandırması fonksiyon akışı

Piroteknik geri tutma araçları tetiklendiğinde, aracın içinde duman partikülleri oluşur. Bu duman partiküllerinin hızlı şekilde çekilmesini sağlamak için yan camlar ufak bir aralık otomatik olarak açılır. Supplemental Restraint System kumanda cihazı, çarpışma sinyalini yürüyüş takımı CAN (31.5.13'e kadar) veya yürüyüş takımı CAN 1 (1.6.13'ten itibaren), ön SAM kumanda cihazı ve araç içi CAN üzerinden ön kapı kumanda cihazlarına ve arka kumanda cihazına gönderir. Ön kapının kumanda kutuları, ön kapı cam kaldırma mekanizmasının motorlarını kumanda eder. Arka taraf kumanda kutusu arka cam kaldırma mekanizmasının motorlarını kumanda eder.

Güç aktarımı sınırlaması fonksiyonunun gerçekleşmesi için gerekli ilave ön koşullar

 Pencere konumu s = 4 ile 230 mm aralığında (ne açıklık)

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

Aşırı güç sınırlaması fonksiyon akışı

Aşırı güç sınırlaması fonksiyonu otomatik ve manüel kaldırma işleminde etki eder, ancak bunu farklı hassasiyetlerle (arttırma kademesi) yapar. Aşırı güç ilgili cam kaldırma mekanizması motorunun akım alışı üzerinden referanslanır.

Yan cam hareketinde mekanik zorlanmaların sıkışma olarak değerlendirilmemesi için sistem uyarlanabilecek şekilde düzenlenmiştir. Bu şu anlama gelmektedir: Sistem, camın yavaş çalıştığını, ilgili cam kaldırma mekanizması motorunun akım alımının yükselmesinden anlar ve bunun üzerine bir sonraki talep için F = 10 N kadar artı bir kuvvet gereksinimi hesaplar. Bu sayede elektrikli cam kaldırma mekanizmasının yukarı veya aşağı hareketi aşırı aşınma durumunda veya nem ve don gibi dış etkenlerde de sağlanmıştır.

Uyarlamanın azami değeri F = 80 N olarak sınırlandırılmıştır. Her bir arttırma kademesi talebe ve geçmişe bağlıdır ve aşağıda yer alan tabloda sunulmuştur.

 Normlanmamış elektrikli cam mekanizması olduğunda güç aktarımı sınırlaması ikinci kapatma talebinden sonra devre dışı bırakılır. Bu şekilde üst tahdit noktasındaki normlama işlemi mümkündür.

Tersine çevirme işlemi bittikten sonra t  2 sn. içinde cam kaldırma mekanizması şalterine basıldığında bir durumdan bir sonraki duruma geçiş gerçekleşir. t = 2 sn. sonra elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterine tekrar basıldığında tekrar arttırma kademesi 1 (1. basma) ile başlanır.

Konforlu kapama fonksiyonu ile hava sirkülasyonu fonksiyonu üzerinden tetiklenen otomatik yukarı hareket esnasında bir sıkışma algılanırsa, ilgili ön kapı kumanda cihazı ya da arka kumanda cihazı arttırma kademesi 1 (1. basma) ile başlatılır.

Eğer Keyless-Go fonksiyonu tarafından tetiklenen otomatik yukarı harekette (Code (889) KEYLESS-GO olduğunda) veya PRE-SAFE vasıtasıyla yan camları kapatma fonksiyonunda bir sıkışma tespit edilirse, ilgili ön kapı kumanda cihazı veya arka kumanda cihazı arttırma kademesi 2 (2. basma) ile başlar.

 Henüz normlanmamış elektrikli cam kaldırma mekanizmalarında aşırı güç sınırlaması F = 100 N'lik bir sıkıştırma kuvvetinden itibaren etkindir. Yan camın üstteki contanın içeri girmesi esnasında zoraki bir tersine hareket gözleniyor.

 Normlanmamış elektrikli cam mekanizması olduğunda güç aktarımı sınırlaması ikinci kapatma talebinden sonra devre dışı bırakılır. Bu şekilde üst dayanma noktasında normlama mümkün.

 Kötü yol koşulları nedeniyle meydana gelen mekanik titreşimler sıkışma olarak algılanmaz ve ilgili cam kaldırma mekanizması motorunun tersine dönmesine yol açmaz. Bunun için gerekli "kötü yol tespiti" bu nedenle hız v > 8 km/h'den itibaren etkinleşir.

Blokaj geri açılma ilave fonksiyon koşulu

 Elektrikli cam mekanizmasının normlanmış olması

Blokaj geri açılma fonksiyon süreci

İlgili ön kapı kumanda cihazı veya arka kumanda cihazı yan camın yukarı hareketinde, t = 150 ms + 20 ms içinde Hall sensörü sinyallerinde değişiklik veya kat edilen ayar yolu üzerinden F = 160 N'lik bir güç artışı tespit etmezse, bu durum blokaj olarak değerlendirilir. Kaldırma işlemi derhal sonlandırılır ve yan cam s = 20 mm açılır. Blokaj geri açılma fonksiyonu yukarı kalkışın türüne göre değişiklik gösterir. Aşırı güç sınırlaması fonksiyonunun arttırma kademeleri geçerlidir.

Termik koruma fonksiyon akışı

Cam kaldırma mekanizması motorlarının korunması, ilgili ön kapı kumanda cihazındaki veya arka taraf kumanda cihazındaki termik koruma yazılımı ile sağlanır. Yazılım, sıcaklık oranını işletim süresine bağlı olarak simüle eder. Gerilim, akım, kumanda süresi ve dış hava sıcaklığı göz önüne alınarak cam mekanizması motorlarındaki sıcaklık hesaplanır. Bunun için gerekli parametreler, denemeler ile tespit edilmiştir ve ilgili ön kapı ve arka kumanda cihazında kayıtlıdır.

Dış sıcaklık, dış sıcaklık sensörü tarafından tespit edilir. Ön SAM kumanda cihazı, dış sıcaklık sensörünün verilerini okur, dış sıcaklığı tespit eder ve bu değerleri araç içi CAN üzerinden ön kapı kumanda cihazlarına ve arka kumanda cihazına gönderir.

 Cam kaldırma mekanizması motorları için müsaade edilen çevre sıcaklığı aralığı, T = – 40 °C ile + 85 °C arasıdır.

Çocuk emniyeti fonksiyon akışı

Çocuk emniyeti, sürücü tarafı elektrikli cam kaldırma mekanizması ve dış ayna ayarı şalter grubundaki arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalteri ile devreye alınıp devreden çıkarılabilir. Çocuk emniyeti devredeyken arka yan camlar arka elektrikli cam kaldırma mekanizması şalterine basılarak açılamaz veya kapatılamaz. Arka cam kaldırma mekanizması motorlarının mevcut aktif kumanda işlemleri hemen kesintiye uğratılır.

Sol ön kapı kumanda cihazı, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterinin durumunu sol ön kapı LIN üzerinden okur ve bu bilgiyi araç içi CAN üzerinden arka kumanda cihazına gönderir. Çocuk emniyetinin etkinleştirildiği sürücüye arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterindeki ışık diyotu ile bildirilir. Sol ön kapı kumanda cihazı, arka taraf yan cam çocuk emniyeti şalterindeki ışık diyotunu, sol kapı LIN üzerinden kumanda eder.

 Arka yan camlar çocuk emniyeti şalterinin tam olarak okunamaması durumunda çocuk emniyeti her zaman etkin olarak kabul edilir.