Turbo şarj fonksiyonu ön koşullarına ilişkin genel bilgiler
Klemens 87M AÇIK (Motor yönetimi AÇIK (EIN))
Motorun çalışır durumda olması
Turbo şarja ilişkin genel bilgiler
Turbo şarj sayesinde silindir dolum derecesi iyileşir. Bu sayede motorun torku ve gücü artar. Turbo şarj esnasında egzoz gazlarının akım enerjisi her iki egzoz gazı turbo şarjının tahrik edilmesi için kullanılır. Turbo şarj işlemi, alanına göre farklı şekillerde birlikte çalışan, farklı büyüklükteki 2 sırayla kumanda edilen egzoz turbo şarj ile gerçekleşir. Egzoz turbo şarj kompresör girişindeki hava filtresi üzerinden temiz havayı emer ve bu havayı kompresör çıkışı üzerinden turbo şarj hava soğutucusu (intercooler) önündeki turbo şarj hava borusuna iletir.
Kompresör çarkının yüksek devir sayısı ve bunun sonucunda oluşan yüksek debi vasıtasıyla hava turbo şarj hava borusunda sıkıştırılır. Yoğunlaştırılmış ve bu şekilde ısıtılmış turbo şarj havası, turbo şarj hava borusu üzerinden turbo şarj hava soğutucusuna akar. Turbo şarj hava soğutucusu turbo şarj havasını soğutur ve turbo şarj hava borusu üzerinden turbo şarj hava dağıtıcısına gönderir.
Şarj kumandası turbo şarj basınç regülasyonu ile gerçekleşir. Turbo şarj basıncı CDI kumanda cihazı (N3/9) tarafından aşağıdaki değerler ve buna bağlı olan yapı parçalarına bağlı olarak ayarlanır:
Atmosfer basıncı sensörü, atmosfer basıncını ölçmek için
Turbo şarj havası sıcaklık sensörü (B17/8)
Egzoz turbo şarj öncesi sıcaklık sensörü (B19/11)
Püskürtme miktarı, yakıt enjektörlerinin (Y76) püskürtme süresi ve Rail'deki yakıt basıncı üzerinden belirlenir. Rail'deki yakıt basıncı Rail basınç sensörü (B4/6) tarafından saptanır.
Turbo şarj basıncı ayar kapağı basınç konvertörü (Y93)
Turboşarj basıncı regülasyonu basınç konvertörü (Y31/5)
CDI kumanda cihazı bir impuls genişliği modülasyonlu sinyal ile basınç konvertörünü aşağıdaki sensör sinyallerine bağlı olarak kumanda eder:
Soğutma maddesi sıcaklığı, soğutma maddesi sıcaklık sensörü (B11/4) üzerinden
Atmosfer basıncı, CDI kumanda cihazındaki atmosfer basıncı sensörü üzerinden
Emme havası basıncı, hava filtresi sonrası basınç sensörü (B28/5) üzerinden
Motor devir sayısı, krank mili hall sensörü (B70) üzerinden
Turboşarj basıncı, egzoz turboşarj alçak basınç turboşarj basıncı sensörü (B5/4) ve turboşarj basıncı sensörü (B5/1) üzerinden
Egzoz basıncı, egzoz basıncı sensörü (B60) üzerinden
Emilen hava kütlesi, sıcak film hava yoğunluk ölçeri (B2/5) üzerinden
DPF basınç farkı sensörü (B28/8) CODE 474 (dizel partikül filtresi) ile, dizel partikül filtresinin (DPF) kurum miktarı
Turbo şarj fonksiyon akışı
Fonksiyon akışı aşağıdaki noktalarda açıklanmıştır:
1200 d/dak.ya kadar tam yük işletimi turboşarj basıncı fonksiyon akışı
1200 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basıncı fonksiyon akışı
2800 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basıncı fonksiyon akışı
1200 d/dak.ya kadar tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu fonksiyon akışı
Tam yük işletiminde 1200 d./dak.'lık bir motor devir sayısına kadar egzoz gazı kapağı kapalı durumdadır ve tüm egzoz gazı akışı yüksek basınç egzoz turbo şarjının türbin çarkı üzerinden alçak basınç egzoz turbo şarjının türbin çarkına ve ardından egzoz sistemine gider. Egzoz gazı enerjisinin büyük bir bölümü gerekli turbo şarj basıncının ana kısmını üreten yüksek basınç egzoz turboşarjın türbin çarkına etki eder.
Kalan egzoz gazı enerjisi ise turbo şarj mili üzerinden kompresör çarkını tahrik eden düşük basınç egzoz turboşarjın türbin çarkına etki eder. Düşük basınç egzoz turbo şarj böylece hidro dinamik akış freni olarak etki etmez. Turbo şarj basınç regülasyonu basınç konvertörü tarafından kumanda edilen Wastegate ve kompresör bypass'ı kapalıdır.
1200 d/dak.ya kadar tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu şematik gösterimi |
1 | Yüksek basınçlı turboşarj |
2 | Alçak basınçlı turboşarj |
3 | Egoz kelebeği |
4 | Wastegate |
5 | Kompresör bypass'ı |
6 | Hava filtresi |
7 | Turbo şarj hava radyatörü (intercooler) |
8 | Emme borusu |
9 | Egzoz manifoldu |
10 | Egzoz gazını geri dönüş sistemi (AGR) ön soğutucusu |
11 | Egzoz gazı geri dönüş soğutucusu |
12 | AGR bypass kapağı |
M16/6 | Gaz kelebeği ayarlayıcısı |
Y27/9 | Egzoz gazı geri gönderme ayar elemanı |
A | Emiş havası |
B | Egzoz gazı akışı |
P09.40-2323-76
1200 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu fonksiyon akışı
Tam yük işletiminde 1200 d./dak.'lık bir motor devir sayısından itibaren egzoz gazı kapağı gerekli turbo şarj basıncına bağlı olarak açılır.
Egzoz gazının büyük bir bölümü yüksek basınç egzoz turboşarjın türbin çarkı üzerinden düşük basınç egzoz turboşarjın türbin çarkına ve oradan da egzoz sistemine gider.
Üretilen turbo şarj basıncının büyük bir bölümü yüksek basınç egzoz turboşarj vasıtasıyla hazır hale getirilir.
Düşük basınç egzoz turboşarj kesintisiz olarak devreye alınır ve emilen temiz havanın önceden sıkıştırılmasını sağlar.
Yakl. 2800 d./dak.'lık motor devir sayısından itibaren egzoz gazı kapağı tam olarak açılır.
Turbo şarj basınç regülasyonu basınç konvertörü tarafından kumanda edilen Wastegate ve kompresör bypass'ı kapalı kalmaya devam eder.
1200 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu şematik gösterimi |
1 | Yüksek basınçlı turboşarj |
2 | Alçak basınçlı turboşarj |
3 | Egoz kelebeği |
4 | Wastegate |
5 | Kompresör bypass'ı |
6 | Hava filtresi |
7 | Turbo şarj hava radyatörü (intercooler) |
8 | Emme borusu |
9 | Egzoz manifoldu |
10 | Egzoz gazını geri dönüş sistemi (AGR) ön soğutucusu |
11 | Egzoz gazı geri dönüş soğutucusu |
12 | AGR bypass kapağı |
M16/6 | Gaz kelebeği ayarlayıcısı |
Y27/9 | Egzoz gazı geri gönderme ayar elemanı |
A | Emiş havası |
B | Egzoz gazı akışı |
P09.40-2324-76
2800 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu fonksiyon akışı
2800 d./dak.'lık bir motor devir sayısından itibaren kompresör bypass'ı ve egzoz gazı kapağı açılır. Alçak basınç egzoz turbo şarj tarafından üretilen turbo şarj havasının büyük bir bölümü yüksek basınç egzoz turbo şarjın kompresör dişlisi gövdesinin önünde turbo şarj soğutucusuna ve turbo şarj dağıtıcısına giden turbo şarj boruları üzerinden iletilir. Düşük basınç egzoz turboşarj böylelikle gerekli olan turboşarj basıncını üretir. Egzoz gazının büyük bir bölümü yüksek basınç egzoz turboşarjın türbin çarkını tahrik etmeye devam eder. Üretilen turbo şarj basıncı turbo şarj regülasyonu basınç konvertörü tarafından kumanda edilen Wastegate üzerinden ayarlanır. CDI kumanda cihazı, turbo şarj basıncı sensörü sayesinde üretilen gerçek turboşarj basıncını denetler.
Düşük basınç egzoz turboşarjın turboşarj basınç sensörü sayesinde düşük basınç egzoz turboşarj sonrası turboşarj basıncı tespit edilir. Üretilen gerçek turboşarj basıncının karakteristik olarak kayıtlı turboşarj basıncı ve düşük basınç egzoz turboşarj sonrasındaki turboşarj basıncı ile karşılaştırılmasıyla, yüksek basınç ve düşük basınç egzoz turboşarjdaki hataları tespit etmek mümkündür.
Kompresör bypass'ı basınca bağlı olarak kendi kendini ayarlar ve yay yüklü geri tepme valfı yüksek basınç egzoz turbo şarjını yüksek yüklerde sevk akımından ayırır.
2800 d/dak.dan itibaren tam yük işletimi turboşarj basınç regülasyonu şematik gösterimi |
1 | Yüksek basınçlı turboşarj |
2 | Alçak basınçlı turboşarj |
3 | Egoz kelebeği |
4 | Wastegate |
5 | Kompresör bypass'ı |
6 | Hava filtresi |
7 | Turbo şarj hava radyatörü (intercooler) |
8 | Emme borusu |
9 | Egzoz manifoldu |
10 | Egzoz gazını geri dönüş sistemi (AGR) ön soğutucusu |
11 | Egzoz gazı geri dönüş soğutucusu |
12 | AGR bypass kapağı |
M16/6 | Gaz kelebeği ayarlayıcısı |
Y27/9 | Egzoz gazı geri gönderme ayar elemanı |
A | Emiş havası |
B | Egzoz gazı akışı |
P09.40-2325-76
Kompresör bypass'ı kapalı olan egzoz turbo şarj gösterilmiştir |
1 | Tek yönlü valf |
2 | Geri alma yayı |
P09.40-2381-12
Kompresör bypass'ı açık olan egzoz turbo şarj gösterilmiştir |
1 | Tek yönlü valf |
P09.40-2380-12
Atıfta bulunulan belgeler
- gf0716p9997olk Common Rail Dizel Enjeksiyon (CDI) sistem yapı parçalarına genel bakış