ADS'li AIRmatic kumanda kutusu yapı parçası tanımlaması

P32.22-2386-06

N51 ADS'li AIRmatic kumanda kutusu

Yerleşim düzeni

ADS'li AIRmatic kumanda kutusu ön yolcu ayak plakasının altındadır.

Görevi

ADS'li AIRmatic kumanda kutusu, yürüyüş takımları sönümleyicilerini, yürüyüş takımı süspansiyonunu ve araç seviyesini, araç dinamiğine ve sürücü isteğine bağlı olarak kumanda eder.

Fren lambası şalteri sinyali

Süspansiyon valfları

Seviye regüasyonu valfları

N51

Sensör sinyallerinin alınması, sensör karşılaştırması ve sensör denetimi

ADS Uyarlanabilir süspansiyon sistemi

1. Araç tutumunun algılanması (dikey üst yapı hızlanması, uzunlamasına ve çapraz hızlanma, frenleme, Konfor/spor geçişi)

2. Süspansiyon güçlerinin hesaplanması

Yaylanma, seviye ayarı ve seviyenin değiştirilmesi

1. Araç tutumunun algılanması

Araç seviyesinin ve sürücü isteğinin tespit edilmesi
(şalter konumu)

2. Nominal seviyenin ve yay gerginliğinin hesaplanması

Kumanda kutusunun, çalışma durumunun ve kumanda sinyallerinin denetimi

Hata tespiti, kapama, hata türü, arıza kaydı

Süspansiyon güçlerinin, yay gerginliğinin ve nominal seviyenin valf, kompresör kumanda sürelerine çevrilmesi

Seviye sürücü isteği

Araç seviyesi

Dikey yapı hızlanması

Direksiyon tahdit açısı

Araç hızı

Konfor/spor (ADS) geçişi

AIRmatic kompresör ünitesi

Son kademeler

Basınç sinyali

Fonksiyon

ADS'li AIRmatic kumanda kutusu işlev açısından şu şekilde bölünmüştür:

 Sinyal hazırlama

 Mantık bölümü fonksiyonu

 Emniyet devresi

Sinyal hazırlama

Aşağıdaki giriş sinyalleri mantık bölümü fonksiyonu tarafından hesap için veya bilgi olarak işlenirler:

 Üst yapı dikey hızlanmaların hesaplanması

– Sol ön üst yapı hızlanma sensörü (B24/3),
sağ ön üst yapı hızlanma sensörü (B24/4)
ve sağ arka üst yapı hızlanma sensörü sinyali (B24/6)

 Araç hızı hesaplaması

– Tekerlek devir sayısı sinyali

– Devir sayısı durumu sinyali

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Boyuna ve enine hızlanma hesaplaması

– Tekerlek devir sayısı sinyali

– Direksiyon açısı sensörü sinyali (N49)

 Kompresör kumandası hesaplaması

– Dış hava sıcaklık, dış hava basıncı sinyali

– Depolama basıncı sinyali (AIRmatic basınç sensörü (Y36b1))

– Araç hızı sinyali

– Araç seviyesi sinyali

– Çalıştırma süresi

 Valf kumandası hesaplaması

– Sol ön seviye sensörü sinyali (B22/8),
sağ ön seviye sensörü sinyali (B22/9),
sol arka seviye sensörü sinyali (B22/7)
ve sağ arka seviye sensörü sinyali (B22/10)

-----------------------------------------------------------------------------------------

 AIRmatic ventil ünitesi (Y36) kumandasının hesaplanması

– Sol ön seviye sensörü sinyali,
sağ ön seviye sensörü sinyali,
sol arka seviye sensörü sinyali ve sağ
arka seviye sensörü sinyali

– Basınç sinyali

 Araç seviyesi hesaplaması

– Sol ön seviye sensörü sinyali,
sağ ön seviye sensörü sinyali,
sol arka seviye sensörü sinyali ve sağ
arka seviye sensörü sinyali

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Bilgi sinyalleri (kullanım)

– Fren lambası şalteri (S9/1) sinyali

– Seviye ayar şalteri (N72/1s2) sinyali

– Konfor/Spor (ADS) şalteri (N72/1s31) sinyali

– Sağ ön kapı döner kilit mikro şalteri (M14/5s1) sinyali

– Sol ön kapı döner kilit mikro şalteri (M14/6s1) sinyali

– Sol arka kapı döner kilit mikro şalteri (M14/8s1) sinyali

– Sağ arka kapı döner kilit mikro şalteri (M14/9s1) sinyali

– Uzaktan kumanda sinyali

-----------------------------------------------------------------------------------------

Mantık bölümü fonksiyonu
Hazırlanan giriş sinyalleri mantık bölümünde işlenmektedir ve çıkış sinyallerine dönüştürülmektedir.

 – Sol ön üst yapı hızlanma sensörü , sağ ön üst yapı hızlanma sensörü, sağ arka üst yapı hızlanma sensörü sinyali:

Üst yapı savrulma algılayıcıları sinyallerinden aracın dikey hızlanması hesaplanır.

 Tekerlek sensörleri sinyali ile

ESP kumanda kutusu (N47-5) tespitlemelerini yapar ve bunları CAN-C üzerinden ADS'li AIRmatic kumanda kutusuna aktarır:

– Seyir hızı,

– Uzunlamasına hızlanma,

– Araç durumu.

Duran ve seyir halindeki bir araç arasında ayrım yapılmaktadır. Ayrıca hatalı bir tekerlek devir sayısı sinyali tespit edilir.

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Direksiyon açısı sensörü sinyali:

Direksiyon açısı sensörü sinyali ve tekerlek devir sayısı sensörlerinin sinyalleri ile aracın çapraz hızlanması hesaplanır.

 Sol ön seviye sensörü sinyali, sağ ön

seviye sensörü sinyali, sol arka seviye sensörü sinyali ve sağ arka seviye sensörü sinyali:

Seviye sensörleri, herbir tekerlekteki tekerlek ortası ile karoseri arasındaki mesafeyi algılayan ve aktaran 2'şer sinyal iletirler.

 Fren lambası şalteri sinyali

Frene basıldığında bir sinyal ADS mantık bölümü tarafından tespit edilir ve tüm tekerleklerde süspansiyon "serte" alınmaktadır. Bu sayede frenleme sürecinde aracın manevra hareketi azaltılabilir.

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Konfor/Spor (ADS) şalteri sinyali

Sürücü, konfor/spor (ADS) şalteri üzerinden konforlu, sportif ve otomatik karakteristik alanı arasında bir seçim yapabilir. "Konfor" ayarında bulunan süspansiyon sistemi, sürüş şekli ve yol özellikleri uygun olduğu süre boyunca konfor alanında tutulur. "Spor" ayarında süspansiyon daha hızlı bir şekilde "sert" yönünde değişmektedir. "Auto" ayarında bulunan süspansiyon sistemi, sürüş şekli ve yol özellikleri uygun olduğu süre boyunca konfor alanında tutulur. Araç üst yapı hızının belirli bir ölçüyü geçmesi durumunda ilgili tekerlek için Skyhook-süspansiyon sistemi etkinleştirilir.

 Seviye ayar şalteri sinyali:

Seviye regülasyonu şalterinin sinyali aracılığıyla kumanda kutusu, araç seviyesi ile ilgili sürücü isteğini tespit eder:

– Yükseltilmiş seviye

– Highway seviyesi

-----------------------------------------------------------------------------------------

Sürücü isteği, sürücü tarafından değiştirilinceye kadar (kontak KAPALI iken de) veya belirlenmiş olan hız eşiğinin geçilmesi durumuna kadar kayıtlı kalır.

 ADS:

Aracın belirlenmiş olan dikey üst yapı hızlanmaları, aynı şekilde uzunlamasına ve çapraz hızlanmasına ve seyir hızına istinaden ADS'li AIRmatic kumanda kutusu ilgili uygun süspansiyon kademesini belirler.

Tekerlerde bulunan süspansiyon ventillerinin kumandası ile her bir tekerde 3 farklı süspansiyon kuvveti kademesi ayarlanabilir:

– yumuşak süspansiyon,

– Skyhook işletimi,

– sert süspansiyon.

Araç tahrikinin müsaade etmesi durumunda her teker için konforlu işletim şekli seçilir. Bu esnada bir yaylı bacağın her iki sönümleme ventili sürekli olarak akım altında tutulr ve ilgili tekerlek için en yumuşak süspansiyon kademesi oluşur.

-----------------------------------------------------------------------------------------

Araç üst yapı hızının belirli bir ölçüyü geçmesi durumunda ilgili tekerlek için Skyhook-süspansiyon sistemi etkinleştirilir. Araç üst yapı tahrikinin bir sonraki eşiğinin de aşılması durumunda sert süspansiyon şekli ayarlanır. Araç üst yapısı tahrikinin düşmesi ile yeniden Konfor işletim şekline geri dönülür. Aracın durağan konumda olması esnasında tüm dört tekerdeki süspansiyon sert şekilde ayarlanmıştır.

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Seviye ayarı ve seviyenin değiştirilmesi:

Seviye ayar şalterindeki sürücü isteği ayarından ve aracın hızından yola çıkarak ADS'li AIRmatic kumanda kutusu ilgili seviye ventilleri üzerinden yükleme durumuna bağlı olarak doğru araç seviyesini ayarlar.

Seviye ayar süresinin olabildiğince kısa tutulması için (örn. yükleme sonrası) AIRmatic bir merkez tüpü ile donatılmıştır. Yükleme sonucunda kritik bir seviyenin altına düşülmesi durumunda ses oluşumu nedenlerinden dolayı merkezi tüpteki basınç kullanılır. Sürüş işletiminde normal regülasyonda süspansiyon üniteleri doğrudan hava kompresöründen beslenmektedir.

-----------------------------------------------------------------------------------------

Fonksiyon ön koşulları

 Aracın durması.

 Motor durdurulmuştur.

 Kilitleme işlemi sonrasında bir kapının daha açık olması durumunda ve bu kapının ilave çalışma süresi (t = 60 s) dahilinde kapatılması halinde araç, tüm kapıların kilitli olması durumundan itibaren yine de alçaltılır.

 AIRmatic merkezi tüpü basınç ayarı

Ayar oranları öncelikle:

– Merkezi tüpteki basınç

– Dış hava basıncı ve

– Araç hızıdır.

 Kompresör kumandası:

Kumanda bir röle üzerinden gerçekleşir. Kompresörün sürekli çalışacak şekilde tasarlanmamış olmasında dolayı, kompresöre fazla yüklenmemek için tüm çalışma süresi ve soğutma aşaması denetlenir.

-----------------------------------------------------------------------------------------

 Uyandırma fonksiyonu

Güncel araç seviyesini kontrol etmek ve gerekirse düzeltebilmek için ADS'li AIRmatic kumanda kutusu, döner kilit mikro şalterler (merkezi kilitleme sistemi motorları üzerinden), arka panel kapısı kilitleme tertibatı (A72) ve kızılötesi uzaktan kumandanın etkinlikleri yardımıyla kontak kapalı iken (uç 87 = low) ön SSKM kumanda kutusu (N10) tarafından bir donanım hattı üzerinden "uyandırılır". Döner kilitlerin mikro şalterleri ve arka panel kapısı kontağı arka SSKM kumanda kutusu (N10/8) tarafından değerlendirilir ve ön SSKM kumanda kutusuna CAN-B üzerinden aktarılır. Kontak açık iken uyandırma modu, uç 61'in bir low/high geçişi ile kesintiye uğratılır ve cihaz normal işletime geçer. Bir seviye ayarı, örn. aracın kompresör devreye alınmadan yüklenmesi veya boşaltılması durumunda uyandırma modunda gerçekleşir. ADS'li AIRmatic kumanda kutusunun bir kapının açılması sırasında uyandırılmasıyla araç seviyesinin hemen düzeltilmesi için kullanılan bir süre avansı oluşur.

-----------------------------------------------------------------------------------------

Durağan konumdaki aracın kaldırlılması AIRmatic merkezi tüpündeki basınç ile gerçekleşir. Kompresör sadece AIRmatic merkezi tüpünün boş olması halinde devreye alınır. Bu esnada akü geriliminin, akabinde motorun çalışıtırılması mümkün olabilecek şekilde yüksek olması sağlanmalıdır.

 Kilit konumu

Aracın kaldırılması esnasında, örn. bir araç krikosu ile, süspansiyon ünitelerinden sürekli olarak havanın boşaltılmasını önlemek için tekerin bu yüksüzlük durumu otomatik olarak algılanması ve bunun sonucunda bir kilit konumunun oluşturulması gereklidir. Kilit konumu, seviye ventillerinin kumandasını (boşaltma işlemleri) engeller. ADS'li AIRmatic kumanda kutusu tarafından kilit konumu devreye alındıysa, kombine göstergede (A1) bir gösterge görüntülenemez ve hata kaydı gerçekleşmez. Kilit konumu kumanda kutusu tarafından belirli şartlar altında (mesela Teker devir sayısı > 0 km/h), ve aynı şekilde seviye ayar şalterinin kullanılması ile otomatik olarak silinir ve seviye ayar fonksiyonları yeniden işletime geçer. Arıza teşhis üzerinden son kademe kumandaları kilit konumu durumundan bağımsız olarak gerçekleşir, yani her zaman mümkündür.

Emniyet devresi

ADS'li AIRmatic kumanda kutusu, devreye alımdan sonra ve işletim sırasında sistemin tüm önemli bileşenlerini denetler. Emniyet devresinin görevi, sensörlerin hatalı sinyallerini, ADS'li AIRmatic kumanda kutusundaki ve elektrik kablo sistemindeki hataları algılamaktır. Bir hatanın algılanması durumunda sistem kapatılır ve kombine göstergedeki multifonksiyon göstergesi (A1p13) üzerinden sürücüye bildirilir.

ADS'de süspansiyon valfları artık kumanda edilmez ve sert süspansiyon kademesinde (sürüş emniyeti kademesi) bulunur. İlave olarak ADS'li AIRmatic kumanda kutusunda bir hata kodu kaydedilir. Seviye ayarı hataya göre sadece kısmen kapatılır. Daima ayarlanan araç seviyesine uyulması hedeflenmektedir.

Emniyet devresi ayrıca sürekli olarak akü gerilimini denetlemektedir. 9 V'luk gerilimin altına düşülmesi veya 16,5V'luk gerilimin aşılması durumunda, gerilim tekrar öngörülen alan içerisinde yer alıncaya kadar sistem de kapatılır.