Egzoz gazı temizleme genel fonksiyon koşulları
Klemens 87M (Motor yönetimi AÇIK)
Motor çalışır durumda olması
Egzoz gazı temizleme sistemi genel olarak
Egzoz gazı temizleme sisteminin görevi egzoz emisyonlarının azaltılmasıdır:
Azot oksit (NOx)
Hidrokarbonlar (HC)
Karbon monoksit (CO)
Kurum partikülleri
Aşağıdaki kısmi fonksiyonlar ile zararlı maddelerin azaltılması desteklenir:
Emme kanalını devreden çıkarma sistemi (EKAS)
Dizel partikül filtresi (DPF)
Egzoz gazı geri gönderme (AGR)
AdBlue® redüksiyon maddesinin püskürtülmesi
CDI kumanda cihazı (N3/9) aşağıdaki sensörleri okur:
SCR katalizatör öncesi sıcaklık sensörü (B16/15)
Katalizatör öncesi sıcaklık sensörü (B19/7)
Dizel partikül filtresi öncesi sıcaklık sensörü (B19/9)
Egzoz turbo şarj öncesi sıcaklık sensörü (B19/11)
DPF Basınç farkı sensörü (B28/8)
Katalizatör öncesi lambda sondası (G3/2)
Ön SAM kumanda cihazı (N10/6), dış hava sıcaklığını araç içi CAN (CAN B), elektronik kontak kilidi kumanda cihazı (N73), yürüyüş takımı FlexRay (Flex E), tahrik aksam kumanda cihazı (N127) ve tahrik CAN (CAN C1) üzerinden
Dizel partikül filtresi (N37/7) sonrası NOx sensörü kumanda cihazı , Dizel partikül filtresi sonrası (N37/7b1) NOX sensörü sinyali tahrik sensörü CAN (CAN I) üzerinden
SCR katalizatörü sonrası (N37/8) NOx sensörü kumanda cihazı, SCR katalizatörü sonrası NOx sensörü (N37/8b1) sinyali tahrik sensörü CAN üzerinden
Egzoz gazı temizleme sistemi fonksiyon akışı
Aşağıdaki kısmi sistemler egzoz gazı temizleme sisteminde yer alır:
Oksidasyon katalizatörü fonksiyon akışı
Dizel partikül filtresi (DPF) fonksiyon akışı
SCR katalizatör fonksiyon süreci
Emme kanalını devreden çıkarma sistemi fonksiyon akışı
Oksidasyon katalizatörü fonksiyon akışı
Oksidasyon katalizatörü hidrokarbonun (HC), karbon monoksitin (CO) ve azot oksitin (NOx) azaltılmasını sağlar ve dizel partikül filtresine sahip araçlarda sonradan yanma işlemi ile DPF rejenerasyon aşaması için gerekli olan termik enerjiyi oluşturur.
Dizel partikül filtresi (DPF) fonksiyon akışı
DPF, platin soy metali ile kaplanmış, silisyum karbitten oluşan gözenekli seramik filtre gövdesinden oluşmaktadır.
DPF'nin kanalları dönüşümlü olarak önden ve arkadan açıktır ve gözenekli filtre gövdesinin gözenekli filtre panelleri ile birbirinden ayrılmıştır.
Oksidasyon katalizatörü tarafından önceden temizlenmiş olan egzoz gazı DPF'nin öne doğru açık olan kanallarının içine girer ve gözenekli filtre gövdesinin gözenekli filtre panellerinin içinden arkaya doğru açık olan kanallara ulaşır. Ardından temizlenen ve filtrelenen egzoz gazı, egzoz sistemi tarafından atılır. Kurum partikülleri DPF'nin gözenekli filtre gövdesinde hapsedilir.
Kurum partikülü miktarının karakteristik tanım alanına bağlı bir değerin üzerine çıkması durumunda CDI kumanda cihazı, rejenerasyon koşulları mevcut ise bir rejenerasyon süresi başlatır. CDI kumanda cihazı kurum partikülü miktarı ile ilgili bilgiyi basınç farkı sensörü (DPF) üzerinden alır.
Rejenerasyon, egzoz gazı sıcaklığının periyodik olarak artırılması ile gerçekleşir. Bunun için CDI kumanda cihazı tarafından aşağıdaki fonksiyonlar devreye alınır:
Yakı enjektörleri (Y76) üzerinden ilave enjeksiyon
DPF kızdırma, tahrik LIN (LIN C1) üzerinden, kızdırma son kademesinden (N14/3) bujilere (R9)
Tam entegre şanzıman kumandası kumanda cihazı (Y3/8n4) vasıtasıyla tahrik CAN üzerinden vites değiştirme noktasının kaydırılması
Egzoz gazı sıcaklığının yükseltilmesi ile DPF'de depolanmış kurum partikülleri ağırlıklı olarak karbondioksit (CO2) halinde yakılır. Oluşan kül DPF'de kalır.
Turboşarj öncesi sıcaklık sensörü ve dizel partikül filtresi öncesi sıcaklık sensörü tarafından rejenerasyon sırasındaki egzoz gazı sıcaklığı denetlenir.
DPF basınç farkı sensörü, DPF öncesi ve DPF sonrası egzoz gazı basınç hatları üzerinden DPF öncesi ve sonrası egzoz gazı basıncı arasındaki basınç farkını belirler. Basınç farkı ve CDI kumanda cihazı tarafından hesaplanmış olan egzoz gazı yoğunluğunun yardımı ile bir tanım alanı üzerinden DPF'deki kurum partikül miktarı saptanır. DPF'nin gerekli bakımı tahrik-CAN, tahrik aksam kumanda cihazı, yürüyüş takımı-FlexRay, elektronik kontak kilidi kumanda cihazı ve kullanıcı arabirimi-CAN (CAN HMI) üzerinden kombine göstergedeki (A1) motor arıza teşhis (A1e58) kontrol lambası sembolü vasıtasıyla sinyalleştirilir.
Kesintiye uğratılmış bir rejenerasyon kısa mesafeli seyirlerde birçok sürüş periyoduna dağıtılır. Gerekli rejenerasyon sıcaklığına ulaşmak için gereken ısınma aşamaları bu nedenle daha sık gerçekleşir. Rejenerasyon işlemi, müşteri tarafından fark edilmeyecek şekilde gerçekleşir.
SCR katalizatör fonksiyon süreci
Motor tarafından atılan egzoz gazları bir oksidasyon katalizatöründe, dizel partükül filtresinde (DPF) ve bir SCR katalizatöründe temizlenir.
Oksidasyon yoluyla oksidasyon katalizatöründe CO ve HC, CO2 ve suya (H2O) dönüştürülür. DPF, platin soy metali ile kaplanmış, silisyum karbitten oluşan gözenekli seramik filtre gövdesinden oluşmaktadır.
DPF'nin kanalları dönüşümlü olarak önden ve arkadan açıktır ve gözenekli filtre gövdesinin gözenekli filtre panelleri ile birbirinden ayrılmıştır.
Oksidasyon katalizatörü tarafından önceden temizlenmiş olan egzoz gazı DPF'nin öne doğru açık olan kanallarının içine girer ve gözenekli filtre gövdesinin gözenekli filtre panellerinin içinden arkaya doğru açık olan kanallara ulaşır. Kurum partikülleri DPF'nin gözenekli filtre gövdesinde hapsedilir. DPF-rejenerasyon aşaması esnasında yüksek egzoz gazı sıcaklığı ile tutulan kurum partikülleri yakılır.
SCR-katalizatörü öncesinde termoliz (sıcaklığa bağlı kimyasal reaksiyon) ve hidroliz (suya bağlı kimyasal reaksiyon) sayesinde amonyağa (NH3) dönüşen AdBlue® redüksiyon maddesi püskürtülür.
AdBlue® dozaj valfı (Y129) ve SCR-katalizatörü arasında karıştırma elemanı yer almaktadır. AdBlue® redüksiyon maddesinini daha iyi hidroliz edilmesini ve AdBlue®'nın SCR katalizatörü önünde daha eşit dağıtılmasını sağlar.
Egzoz gazında mevcut olan NOx, SCR-katalizatöründe NH3 ile birlikte moleküler azota (N2) ve H2O'ya dönüştürülür.
Gerekli redüksiyon maddesi miktarı CDI kumanda cihazı tarafından karakteristiğe bağlı olarak hesaplanır ve tahrik sensörü CAN üzerinden AdBlue® kumanda cihazına (N118/5) iletilir. AdBlue® kumanda cihazı, hesaplanan AdBlue® redüksiyon maddesinin karakteristiğe bağlı olarak AdBlue® dozaj valfı tarafından püskürtülmesini sağlar.
Egzoz gazındaki NOX-oranının dönüştürme oranı sıcaklığa bağlıdır ve % 80'e kadar olabilir. Kurum oranı yakl. % 99 oranında azaltılır.
CDI kumanda cihazı DPF'nin yüklenme durumu ile ilgili bilgiyi DPF basınç farkı sensörü üzerinden tespit eder. Kurum miktarının karakteristik tanım alanına bağlı bir değerin üzerine çıkması durumunda CDI kumanda cihazı, rejenerasyon koşulları mevcut ise bir rejenerasyon süresi başlatır. Rejenerasyon, egzoz gazı sıcaklığının ilave püskürtme ile periyoduk olarak attırılmasıyla gerçekleşir.
Egzoz gazı sıcaklığının yükseltilmesi ile DPF'de depolanmış kurum partikülleri çoğunlukla CO2 şeklinde yakılır.
Yanmayan küller DPF'de kalır. Turboşarj öncesi sıcaklık sensörü ve dizel partikül filtresi öncesi sıcaklık sensörü tarafından rejenerasyon sırasındaki egzoz gazı sıcaklığı denetlenir. DPF bakımının gerekli olduğu, kombine göstergedeki motor arıza teşhis kontrol lambası üzerinden gösterilir.
AdBlue® kabındaki "Rezerv" dolum seviyesine ulaşıldığında, sürücüye akustik sinyale paralel olarak kombine gösterge üzerinden atölyeye gitmesi ve uygun bakımın yapılması gerektiğini bildirilir.
AdBlue® kabında "Boş" dolum seviyesine ulaşıldığında, bilgisayar örneğiyle "Boş" dolum seviyesinin uygunluk kontrolü gerçekleştirilir. Tutarlı hale getirme işlemine rağmen dolum seviyesi "Boş" ise, akustik sinyale paralel olarak kumanda cihazının (CDI) hata belleğine bir kayıt yapılır ve kombine göstergedeki motor arıza teşhis kontrol lambası kumanda edilir. Bu andan itibaren 20'şer 32 kilometrelik azami çalıştırma gerçekleştirilebilir. Mevcut olan startların sayısı kombine göstergede gösterilir. Bu çalıştırma hakkının dolmasından sonra araç artık çalıştırılamaz.
Emme kanalını devreden çıkarma şematik olarak gösterilmiştir |
1 | Dolum giriş kanalı |
2 | Giriş kanalı |
3 | Emme kanalları |
4 | Hava çıkış kanalları |
M16/6 | Gaz kelebeği ayarlayıcısı |
M55 | Emme kanalını kapatma tertibatı ayar motoru |
A | Dolum giriş kanalı emiş havası |
B | Giriş kanalı emiş havası |
P09.20-2327-76
Emme kanalını devreden çıkarma sistemi fonksiyon akışı
Emme kanalını kapatma (EKAS) fonksiyonu motorun tüm yük durumlarında hava akımı ve hava kütlesi arasında en iyi oranı sağlar.
CDI kumanda cihazı EKK için ayrıca aşağıdaki sensörleri okur:
Atmosferik basınç sensörü (CDI kumanda cihazında entegre), çevre basıncı için
Gaz pedalı sensörü (B37), yük tespiti için
Motor devir sayısı için krank mili hall sensörü (B70)
Her bir silindir için iki ayrı emme kanalı, dolum giriş kanalı ve giriş kanalı, giriş manifoldunda belirlenmiştir. Emme kanalını kapatma tertibatı ayar motorundaki bir klape üzerinden dolum giriş kanalı kapatılabilir. Bu sayade silindirlerin doldurulması için sadece giriş kanalları hazırdır, bu da akış hızının yükselmesine ve daha büyük hava akımına neden olur.
Artan motor devir sayısı ve motor yüküyle kapalı olan dolum giriş kanalları sürekli olarak açılır ve bu sayade motorun her işletim evresi için hava akımı ve hava kütlesi arasında en iyi oran sağlanır. Egzoz gazı oranı ve motor gücü bu şekilde optimal duruma getirilir.
Bir hata olması halinde veya gerilim beslemesi kesildiğinde kapak yay kuvvetiyle açılır.
Atıfta bulunulan belgeler
- gf0716p9997orb Common Rail Dizel Enjeksiyon (CDI) sistem yapı parçalarına genel bakış